محل شماره های موتور و شاسی انواع سواری ، اتوبوس و کامیونت
شناسایی و پیدا کردن شماره موتور و شماره شاسی (Vehicle Identification Number – VIN) یکی از الزامات حیاتی هنگام تعویض پلاک، بازدیدهای فنی، خرید و فروش خودرو، و بیمه است. بسیاری از صاحبان خودرو و حتی کارشناسان ممکن است در پیدا کردن این شماره‌ها روی برخی مدل‌های خاص دچار چالش شوند.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به صورت جامع و دسته‌بندی شده، محل دقیق حک شدن شماره موتور و شاسی در انواع خودروهای سواری داخلی و خارجی، اتوبوس‌ها و کامیونت‌ها را بررسی کنیم. تا انتهای این مطلب با ما همراه باشید.
چرا دانستن محل شماره موتور و شاسی مهم است؟
- تشخیص اصالت خودرو: مطابقت شماره‌های حک شده روی بدنه و موتور با اسناد و برگ سبز.
- مراحل تعویض پلاک و مراکز معاینه فنی: کارشناسان راهنمایی و رانندگی برای تأیید اصالت خودرو به سرعت به این شماره‌ها نیاز دارند.
- جلوگیری از خرید خودروهای چپی یا دو تکه: بررسی شماره شاسی یکی از راه‌های اصلی کشف اصالت بدنه است.
۱. محل شماره موتور و شاسی در خودروهای سواری
خودروهای سواری با توجه به دیفرانسیل جلو یا عقب بودن و نوع طراحی موتور (عرضی یا طولی)، مکان‌های متفاوتی برای حک این شماره‌ها دارند.
الف) خودروهای سواری داخلی (پراید، پژو ۴۰۵، پارس، ۲۰۶، دنا، تیبا و …)
- پراید (SAIPA Pride):
- شماره شاسی: روی سینی کف صندوق عقب (سمت راست یا چپ زاپاس) و همچنین پلاک پرسی روی داشبورد (قابل دیدن از بیرون از طریق شیشه جلو).
- شماره موتور: روی بلوک سیلندر، در بخش پایینی و معمولاً سمتی که به گیربکس وصل می‌شود (نیاز به چراغ قوه دارد).
- خانواده پژو (۴۰۵، پارس، سمند با موتور XU7):
- شماره شاسی: حک شده روی سینی زیر شیشه جلو (محفظه موتور، سمت راست یا چپ کمک فنر) و پلاک VIN روی داشبورد.
- شماره موتور: روی بلوک سیلندر، بخش بالایی و نزدیک به محل اتصال گیربکس یا زیر مانیفولد هوا.
- پژو ۲۰۶ (Peugeot 206):
- شماره شاسی: روی بدنه سمت راست محفظه موتور (روی گلگیر یا دیواره داخلی) و پلاک زیر شیشه جلو.
- شماره موتور: روی بلوک سیلندر، در قسمت پایین و متمایل به سمت گیربکس (دیدن آن نیازمند خم شدن در موتور است).
- خانواده تیبا، ساینا و کوییک:
- شماره شاسی: روی کف صندوق عقب (کنار لاستیک زاپاس) و روی پالانی چرخ جلو راست.
- شماره موتور: روی بدنه سیلندر موتور، در قسمت پایین مابین موتور و گیربکس.
ب) خودروهای سواری خارجی (تویوتا، هیوندای، کیا، بنز و بی‌ام‌و)
- هیوندای و کیا (سوناتا، اسپورتیج، اپتیما، النترا و …):
- شماره شاسی: روی کف اتاق (زیر صندلی شاگرد) که معمولاً یک دریچه موکتی برای دسترسی به آن وجود دارد، و همچنین پلاک زیر شیشه جلو.
- شماره موتور: روی بلوک موتور، دقیقاً در خط اتصال موتور به گیربکس (بسته به مدل، گاهی باید از سمت رادیاتور یا زیر خودرو نگاه کرد).
- تویوتا (کمری، کرولا، پرادو و …):
- شماره شاسی: روی شاسی در سمت راست یا چپ (ناحیه رکاب یا زیر صندلی شاگرد) و روی داشبورد (قابل رویت از بیرون).
- شماره موتور: روی بدنه سیلندر، معمولاً در قسمت جلویی یا سمتی که پولی‌ها قرار دارند.
- بنز و بی‌ام‌و (Mercedes-Benz & BMW):
- شماره شاسی: روی ستون درب سمت راست (شاگرد)، زیر صندلی شاگرد و روی شیشه جلو.
- شماره موتور: روی بلوک سیلندر، مهر شده با لیزر یا حک سنتی در قسمت پایین و نزدیک به استارتر یا گیربکس.
۲. محل شماره موتور و شاسی در کامیونت‌ها (ایسوزو، جک، فوسو و الوند)
کامیونت‌ها به دلیل داشتن شاسی نردبانی مجزا و کابین بلند، محل‌های متفاوتی با خودروهای سواری دارند.
- کامیونت ایسوزو (Isuzu Elf):
- شماره شاسی: روی شاسی سمت راست (حک شده روی بدنه شاسی، معمولاً نزدیک چرخ جلو راست یا وسط شاسی).
- شماره موتور: روی بلوک موتور، در سمت راست یا چپ سیلندر (بسته به مدل موتور 4HK1 یا 4JB1 در دسترس است).
- کامیونت جک (JAC) و الوند (Foton):
- شماره شاسی: حک شده بر روی تیرک اصلی شاسی (معمولاً سمت راست، نزدیک لاستیک جلو یا وسط شاسی). برای دیدن آن گاهی نیاز به تمیز کردن گل‌ولای است.
- شماره موتور: روی بدنه سیلندر، سمت چپ یا راست موتور در ناحیه وسط بلوک.
۳. محل شماره موتور و شاسی در اتوبوس‌ها (اسکانیا، ولوو، عقاب افشان)
اتوبوس‌ها به دلیل ابعاد بزرگ و موتورهای سنگین (معمولاً در عقب یا وسط)، ساختار متفاوتی دارند.
- اتوبوس‌های اسکانیا (Scania) و ولوو (Volvo):
- شماره شاسی: روی پلاک شناسایی نصب شده در قسمت ورودی درب مسافران (یا درب راننده) و همچنین حک شده روی تیر اصلی شاسی در سمت راست جلوی اتوبوس.
- شماره موتور:
- در اتوبوس‌های موتور عقب، درِ محفظه موتور (درِ پشت اتوبوس) را باز کرده و شماره روی بلوک سیلندر در قسمت مرکزی یا جانبی موتور حک شده است.
نکات مهم قبل از مراجعه به مراکز تعویض پلاک یا بازدید فنی
- تمیز کردن محل: شماره‌های شاسی به ویژه در خودروهای کار و تجاری (کامیونت و اتوبوس) به دلیل قرار گرفتن در معرض خاک و آب، غالباً کثیف و زنگ‌زده هستند. حتماً یک تکه سمباده نرم، دستمال و کمی اسپری روان‌کننده (مانند WD-40) به همراه داشته باشید تا محل را پیش از بازرسی تمیز کنید.
- استفاده از چراغ قوه: بسیاری از شماره‌های موتور در نقاط کور بلوک سیلندر قرار دارند و نور محیط برای دیدن آن‌ها کافی نیست.
- عدم دستکاری: هرگز اقدام به رنگ‌آمیزی روی شماره شاسی و موتور نکنید؛ چرا که این کار باعث مشکوک شدن کارشناسان پلیس راهور و ارجاع خودرو به آزمایشگاه‌های تشخیص رنگ و اصالت می‌شود.
نتیجه‌گیری
پیدا کردن شماره موتور و شاسی اگرچه در نگاه اول کار دشواری به نظر می‌رسد، اما با دانستن محل دقیق آن برای هر مدل خودرو، این کار در کمتر از چند دقیقه انجام می‌شود. اگر قصد خرید خودروی کارکرده دارید، حتماً پیش از معامله، سلامت و تطابق این شماره‌ها را با مدارک بررسی کنید تا از بروز مشکلات قانونی جلوگیری شود.
اگر مدل خودروی شما در این لیست ذکر نشده است، می‌توانید سوال خود را در بخش نظرات بپرسید تا راهنماییتان کنیم.