روش تست فشنگی آب (سنسور دمای آب) در ساینا و تیبا با مولتیمتر
اگر آمپر آب خودروی تیبا یا ساینا شما رفتارهای عجیبی از خود نشان میدهد (مثلاً خیلی دیر بالا میآید، روی سقف میچسبد، یا فن خودرو بیدلیل یکسره کار میکند)، مقصر اصلی احتمالاً قطعهای کوچک به نام فشنگی آب یا همان سنسور دمای مایع خنککننده (ECT) است.
خرابی این قطعه کوچک میتواند دردسرهای بزرگی مثل واشر سر سیلندر سوزاندن (به دلیل داغ کردن بیش از حد موتور) یا افزایش مصرف سوخت را به همراه داشته باشد. خوشبختانه، برای تشخیص خرابی این قطعه نیازی به دستگاههای پیشرفته نیست و با یک مولتیمتر ساده میتوانید سلامت آن را در خانه بررسی کنید.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به زبان ساده اما کاربردی، روش تست فشنگی آب ساینا و تیبا با مولتیمتر را به شما آموزش دهیم. با ما همراه باشید.
فشنگی آب (ECT) در تیبا و ساینا کجاست؟
قبل از شروع تست، باید بدانید این سنسور کجاست. موتورهای تیبا، ساینا و کوییک (خانواده M13) بسیار به هم شبیهاند. فشنگی آب در این خودروها معمولاً روی ترموستات یا در مسیر خروج آب از سرسیلندر به سمت رادیاتور نصب شده است. برای دسترسی به آن ممکن است لازم باشد قاب پلاستیکی روی موتور یا لوله هواکش را باز کنید.
نکته مهم: فشنگی آب در تیبا و ساینا (معمولاً سوکت قهوهای یا طوسی رنگ) وظیفه ارسال اطلاعات به ایسیو (ECU) و پشت آمپر را بر عهده دارد.
ابزارهای مورد نیاز برای تست فشنگی آب
- مولتیمتر دیجیتال (تنظیم شده روی حالت مقاومت یا Ohmmeter)
- آچار مناسب (معمولاً بکس ۱۹ یا آچار تخت برای باز کردن سنسور)
- یک ظرف آب جوش و یک ظرف آب سرد (برای تست دقیقتر در دماهای مختلف)
- دماسنج غیرتماسی یا معمولی (اختیاری)
مراحل تست فشنگی آب ساینا و تیبا با مولتیمتر
برای تست این سنسور دو روش وجود دارد: تست روی خودرو (در حالت سرد و گرم) و تست خارج از خودرو (تست آب جوش). ما هر دو روش را به شما آموزش میدهیم.
روش اول: تست اهمی سنسور در دمای محیط (روی خودرو)
سنسور دمای آب یک مقاومت از نوع NTC (ضریب دمایی منفی) است؛ یعنی با افزایش دما، مقاومت آن کاهش مییابد.
- ایمنی اول: حتماً سوئیچ خودرو را ببندید و اجازه دهید موتور کاملاً سرد شود (تا از سوختگی با آب داغ جلوگیری کنید).
- سوکت فشنگی آب را با فشردن خار آن به آرامی بکشید و جدا کنید. پایههای داخل سنسور را از نظر وجود رسوب یا روغن بررسی و تمیز کنید.
- مولتیمتر را روی حالت اندازهگیری مقاومت (Ω) تنظیم کنید.
- پرابهای مولتیمتر (قرمز و مشکی) را به دو پایه سنسور متصل کنید.
- عدد روی صفحه مولتیمتر را بخوانید.
تحلیل نتیجه: اگر موتور کاملاً سرد باشد (دمای حدود ۲۰ درجه سانتیگراد)، مقاومت فشنگی سالم در تیبا و ساینا باید عددی بین ۲ تا ۳ کیلواهم (KΩ) را نشان دهد. اگر مولتیمتر عدد صفر، بینهایت (OL) یا اعدادی کاملاً پرت نشان داد، سنسور معیوب است و باید تعویض شود.
روش دوم: تست دقیق (تست آب جوش / خارج از خودرو)
برای اینکه مطمئن شوید سنسور در تمام بازههای دمایی درست کار میکند، بهترین کار تست آن در آب جوش است.
- پیچ فشنگی آب را با آچار باز کنید (مقداری آب ضد یخ ممکن است خارج شود، پس یک ظرف زیر آن بگیرید).
- سنسور را کاملاً خشک کنید.
- مولتیمتر را روی حالت اهممتر قرار داده و پرابها را به پایههای سنسور وصل کنید.
- بخش رزوهای سنسور را درون یک ظرف آب در حال جوش (دمای حدود ۱۰۰ درجه سانتیگراد) قرار دهید (مراقب باشید آب وارد قسمت سوکت سنسور نشود).
- تغییرات عدد روی مولتیمتر را تماشا کنید.
نمونه مقاومت استاندارد فشنگی آب تیبا و ساینا در دماهای مختلف:
- در دمای ۲۰ درجه (آب سرد): حدود ۲ تا ۳ کیلواهم
- در دمای ۵۰ درجه: حدود ۶۰۰ تا ۸۰۰ اهم
- در دمای ۹۰ تا ۱۰۰ درجه (آب جوش): حدود ۲۰۰ تا ۲۵0 اهم
نتیجهگیری در این مرحله: مقاومت باید با افزایش دمای آب، به صورت پیوسته و روان کاهش یابد. اگر عدد روی مولتیمتر ثابت بماند، ناگهانی تغییر کند یا قطع شود، سنسور سوخته است.
علائم خرابی فشنگی آب در ساینا و تیبا
اگر حوصله تست با مولتیمتر را ندارید، اما شک دارید که آیا این قطعه خراب است یا خیر، به این نشانهها توجه کنید:
- کارکرد نادرست فن رادیاتور: یا فن اصلا روشن نمیشود (که منجر به جوش آوردن ماشین میشود) یا بلافاصله پس از استارت زدن در هوای سرد با دور تند کار میکند.
- آمپر آب دروغین: آمپر آب خودرو ناگهان به انتها میچسبد یا حتی با گرم شدن موتور، عقربه از جای خود حرکت نمیکند.
- خامسوزی و مصرف بالای سوخت: اگر ایسیو اطلاعات درستی از دمای موتور دریافت نکند، مخلوط سوخت و هوا را غنی (Rich) میکند که نتیجه آن بوی خامسوزی بنزین و افزایش مصرف است.
- بد کار کردن موتور در استارت سرد: خودرو در صبحها به سختی روشن میشود یا پس از روشن شدن، ریپ میزند.
نکات مهم تعویض فشنگی آب تیبا و ساینا
- خرید قطعه اصلی: حتماً فشنگی آب را از برندهای معتبر و متناسب با ایسیو خودروی خود (زیمنس، ساژم یا اساسآی بر اساس مدل ایسیو تیبا یا ساینای شما) خریداری کنید. رنگ سوکت سنسور جایگزین باید دقیقا مشابه سنسور فابریک باشد.
- تعویض در حالت سرد: هرگز در حالی که موتور داغ است اقدام به باز کردن فشنگی نکنید؛ زیرا فشار آب داغ و بخار میتواند باعث سوختگی شدید شما شود.
- هواگیری سیستم خنککننده: پس از تعویض فشنگی آب و مقداری خروج مایع خنککننده، حتماً آب رادیاتور را بررسی کرده و در صورت نیاز سیستم را هواگیری کنید تا هوا در مدار باقی نماند.
سخن پایانی
تست کردن فشنگی آب ساینا و تیبا با مولتیمتر کار چندان سختی نیست و با کمی دقت در خانه انجام میشود. تعویض به موقع این سنسور ارزانقیمت میتواند مانع از بروز خسارتهای سنگین به موتور خودروی شما شود. اگر پس از تست متوجه خرابی این قطعه شدید، تعویض آن را به تعویق نیندازید.
آیا شما هم تجربه تعویض فشنگی آب در تیبا یا ساینا را دارید؟ نظرات و سوالات خود را در بخش دیدگاهها با ما به اشتراک بگذارید تا کارشناسان ما پاسخگوی شما باشند.