شماره vin ماشین چیست
به گزارش سایت تعمیر خودرو، شماره VIN (مخفف Vehicle Identification Number) به معنای شماره شناسایی خودرو است. این کد ۱۷ رقمی، ترکیبی از حروف انگلیسی و اعداد است که به عنوان کد ملی یا شناسنامه اختصاصی هر ماشین شناخته میشود. هیچ دو خودرویی در سراسر جهان وجود ندارند که کد VIN یکسانی داشته باشند. این کد اطلاعات بسیار مهمی درباره مشخصات فنی، کشور سازنده، سال تولید و ویژگیهای کارخانهای خودرو را در خود جای داده است.
شماره VIN خودرو چیست و چه کاربردی دارد؟
کد VIN از سال ۱۹۸۱ توسط سازمان استانداردسازی بینالمللی (ISO) به صورت یکپارچه و ۱۷ رقمی تعریف شد. پیش از این سال، خودروسازان پروکسیهای متفاوتی برای شمارهگذاری ماشینها داشتند که باعث سردرگمی میشد.
اصلیترین کاربردهای شماره VIN ماشین عبارتند از:
- استعلام اصالت خودرو: هنگام خرید خودروی کارکرده، تطابق شماره VIN روی بدنه با برگ سبز و کارت ماشین الزامی است.
- پیگیری وضعیت سرقت: پلیس از طریق این کد خودروهای سرقتی را ردیابی میکند.
- خرید قطعات یدکی دقیق: برای خرید لوازم یدکی کاملاً سازگار با مدل ماشین، فروشنده قطعات به VIN نیاز دارد تا هیچ خطایی در خرید رخ ندهد.
- استعلام خلافی و عوارض: برای پرداخت جریمهها، مالیات و عوارض شهرداری خودرو به این کد نیاز دارید.
- فراخوانهای کارخانهای: اگر خودروی شما نقص فنی سراسری داشته باشد، خودروساز بر اساس کدهای VIN فراخوان تعمیر صادر میکند.
رمزگشایی حروف و اعداد شماره VIN (معنی کد ۱۷ رقمی)
شماره ۱۷ رقمی VIN به سه بخش اصلی تقسیم میشود که خواندن و تحلیل آنها اطلاعات دقیقی از خودرو به شما میدهد. در این کد از حروف I ،O و Q به دلیل شباهت زیاد به اعداد ۱ و ۰ استفاده نمیشود.
| WMI | VDS | VIS |
| _ _ _ _ | _ _ _ _ _ _ _ _ | _ _ _ _ _ _ _ _ |
| 1 2 3 | 4 5 6 7 8 9 10 | 11 12 13 14 15 16 17 |
۱. بخش اول: معرفی سازنده جهان (WMI)
۳ کاراکتر اول نشاندهنده شرکت سازنده و کشور تولیدکننده خودرو است:
- کاراکتر اول: کشور سازنده (مثلاً 1 تا 5 برای آمریکای شمالی، J برای ژاپن، K برای کره جنوبی، W برای آلمان و S برای انگلستان).
- کاراکتر دوم: شرکت خودروسازی (مثلاً N برای نیسان، T برای تویوتا، F برای فورد).
- کاراکتر سوم: نوع خودرو یا بخش تولیدی کارخانه (سواری، باری، شاسیبلند).
۲. بخش دوم: مشخصات خودرو (VDS)
کاراکترهای ۴ تا ۹ ویژگیهای فنی و عمومی خودرو را توصیف میکنند:
- کاراکتر ۴ تا ۸: نشاندهنده نوع موتور، مدل خودرو، نوع بدنه، سیستم ایمنی (مانند تعداد ایربگها) و نوع گیربکس است.
- کاراکتر ۹ (کد امنیتی یا Check Digit): این رقم یک فرمول ریاضی دارد و برای تایید اصالت کل کد VIN به کار میرود تا از جعل شدن کد جلوگیری کند.
۳. بخش سوم: بخش شناسایی خودرو (VIS)
کاراکترهای ۱۰ تا ۱۷ جزئیات منحصربهفرد تولید را نشان میدهند:
- کاراکتر ۱۰: سال ساخت خودرو را مشخص میکند (به صورت حروف الفبای انگلیسی یا اعداد). برای مثال سال ۲۰۲۰ با حرف L، سال ۲۰۲۱ با M و سال ۲۰۲۲ با N نشان داده میشود.
- کاراکتر ۱۱: کد کارخانه مونتاژکننده خودرو است.
- کاراکتر ۱۲ تا ۱۷: شماره شاسی یا شماره سریال تولید اختصاصی خودرو است که ترتیب خروج ماشین از خط تولید را نشان میدهد.
شماره VIN خودرو در کجا قرار دارد؟
برای پیدا کردن کد ۱۷ رقمی VIN ماشین میتوانید به بخشهای فیزیکی خودرو یا اسناد مالکیت آن مراجعه کنید.
الف) مکانهای فیزیکی روی بدنه خودرو:
- پایین شیشه جلو (سمت راننده): متداولترین بخش که با نگاه کردن از بیرون خودرو به راحتی قابل رویت است.
- ستون وسط خودرو (پایه در راننده): برچسب یا پلاکی فلزی در قسمتی که در راننده قفل میشود چسبانده شده است.
- دیواره آتشین موتور (Firewall): در داخل کاپوت، روی بدنه جداکننده موتور از کابین حک شده است.
- زیر زاپاس یا نزدیکی پیشرانه: در برخی خودروها این کد در صندوق عقب زیر لاستیک زاپاس قرار دارد.
ب) روی مدارک خودرو:
اگر به خودرو دسترسی ندارید، این کد را میتوانید در مدارک زیر پیدا کنید:
- کارت خودرو: در پشت کارت ماشین، یک کد ۱۷ رقمی به صورت عمودی نوشته شده است.
- برگ سبز خودرو (سند مالکیت)
- بیمهنامه شخص ثالث و بدنه
تفاوت شماره شاسی با شماره VIN چیست؟
بسیاری از افراد شماره شاسی (Chassis Number) را با شماره VIN اشتباه میگیرند. اگرچه این دو مفهوم به هم نزدیک هستند، اما تفاوتهای ساختاری دارند:
| ویژگی | شماره VIN | شماره شاسی (Chassis Number) |
|---|---|---|
| تعداد کاراکتر | دقیقاً ۱۷ کاراکتر استاندارد جهانی | معمولاً ۶ تا ۸ رقم پایانی کد VIN |
| استاندارد | استاندارد بینالمللی یکپارچه (ISO) | استاندارد داخلی کارخانهها |
| میزان اطلاعات | شامل کشور، مدل، موتور، آپشنها و سال ساخت | فقط نشاندهنده شماره سریال تولید بدنه |
در واقع، شماره شاسی بخشی از همان شماره VIN (اغلب کاراکترهای ۱۲ تا ۱۷) است که به لایههای سختافزاری و اسکلت فلزی خودرو اشاره دارد.
سوالات متداول درباره شماره VIN ماشین
۱. آیا امکان جعل شماره VIN وجود دارد؟ بله، در خودروهای سرقتی گاهی سودجویان اقدام به تغییر شماره VIN (سند نمره کردن) میکنند. اما به دلیل وجود رقم نهم (رقم کنترلی ریاضی) و ثبت این کد در بخشهای مختلف بدنه و کامپیوتر خودرو (ECU)، کارشناسان خودرو به راحتی متوجه تغییر یا جعل آن میشوند.
۲. حروف حذف شده در کد VIN کدامند؟ به دلیل جلوگیری از اشتباه خوانی، حروف انگلیسی I (شبیه ۱)، O (شبیه ۰) و Q (شبیه ۰ و O) هرگز در ساختار ۱۷ رقمی VIN استفاده نمیشوند.
۳. چگونه با شماره VIN لوازم یدکی بخریم؟ کافی است عکس کارت ماشین یا کد ۱۷ رقمی آن را برای فروشگاههای معتبر قطعات ارسال کنید. نرمافزارهای قطعهیابی کمپانیها با وارد کردن این کد، دقیقاً قطعه سازگار با خط تولید ماشین شما را نمایش میدهند.
