علت روشن نشدن دور تند فن لیفان ۸۲۰ چیست ؟
اگر مالک خودروی لیفان ۸۲۰ هستید، احتمالاً می‌دانید که این سدان مونتاژی بازار ایران، از موتور نسبتاً حساسی بهره می‌برد که مدیریت حرارت در آن اهمیت بسیار بالایی دارد. سیستم خنک‌کننده این خودرو شامل رادیاتور، ترموستات، ونتيلاتور (مجموعه فن) و ECU است.
یکی از شایع‌ترین مشکلاتی که ممکن است رانندگان این خودرو در فصل گرما یا ترافیک‌های سنگین با آن مواجه شوند، کار نکردن دور تند فن لیفان ۸۲۰ است. این مشکل می‌تواند بسیار خطرناک باشد، زیرا به سرعت به جوش آوردن ماشین و در نهایت سوختن واشر سرسیلندر منجر می‌شود.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به بررسی علت‌های روشن نشدن دور تند فن لیفان ۸۲۰ بپردازیم و راه حل‌های رفع آن را بررسی کنیم.
چرا دور تند فن لیفان ۸۲۰ اهمیت دارد؟
فن خنک‌کننده رادیاتور در لیفان ۸۲۰ (مانند اکثر خودروهای مدرن) دارای دو دور (کند و تند) است:
- دور کند: معمولاً در دماهای پایین‌تر (حدود ۹۰ الی ۹۵ درجه) یا هنگام روشن شدن کولر فعال می‌شود تا دمای موتور را در حالت نرمال نگه دارد.
- دور تند: زمانی وارد مدار می‌شود که دمای آب از حد بحرانی عبور کند (معمولاً بالای ۱۰۰ درجه)؛ مثل سربالایی‌ها، ترافیک‌های سنگین تابستانی، یا زمانی که سیستم تهویه مطبوع تحت فشار است.
اگر دور کند کار کند اما دور تند فعال نشود، خودرو در ترافیک یا هوای گرم به شدت آمپر می‌چسباند.
مهم‌ترین دلایل روشن نشدن دور تند فن لیفان ۸۲۰
اگر متوجه شدید که دور تند فن خودروی شما کار نمی‌کند، مقصر اصلی را باید در یکی از موارد زیر جستجو کنید:
۱. خرابی رله‌های فن (Relays)
سیستم برق فن لیفان ۸۲۰ دارای رله‌های مجزایی برای دور کند و دور تند است. رله‌ها وظیفه دارند جریان الکتریکی قوی را با فرمان ECU به سمت موتور فن هدایت کنند.
- علت: گاهی اوقات پلاتین‌های داخلی رله دور تند می‌سوزند یا به دلیل جریان کشیدن زیاد آب می‌شوند.
- راه‌حل: بررسی جعبه رله‌ها (که معمولاً در محفظه موتور قرار دارد) و تعویض رله معیوب.
۲. سوختن مقاومت فن (Ristor یا رزیستور) یا افتامات
در بسیاری از خودروها، مقاومت فن وظیفه تنظیم دورها را بر عهده دارد. اگر مقاومت فن یا افتامات مربوط به دور تند آسیب ببیند، فرمان دور تند به موتور فن نمی‌رسد.
۳. خرابی یا نیم‌سوز شدن موتور فن
مجموعه فن لیفان ۸۲۰ شامل زغال‌ها، سیم‌پیچ‌ها و آرمیچر است. ممکن است سیم‌پیچ مربوط به دور تند موتور فن دچار قطعی یا سوختگی شده باشد، در حالی که دور کند همچنان به کار خود ادامه می‌دهد.
- راه‌حل: در این حالت، معمولاً برق تا پشت سوکت فن می‌آید اما خود موتور توانایی چرخش با دور بالا را ندارد و باید موتور فن تعویض یا تعمیر شود.
۴. ایراد در فشنگی آب (سنسور دمای مایع خنک‌کننده – CTS)
سنسور دمای آب، میزان گرمای موتور را به ECU (کامپیوتر خودرو) گزارش می‌دهد. اگر این سنسور کالیبره نباشد یا اطلاعات غلط بدهد، ممکن است دمای موتور بالا برود اما ECU تشخیص ندهد که زمان فعال کردن “دور تند” فرا رسیده است.
- نکته: در این حالت معمولاً آمپر آب روی صفحه کیلومتر نیز رفتار غیرعادی خواهد داشت.
۵. خرابی ترموستات
اگر ترموستات لیفان ۸۲۰ گیر کند و به موقع باز نشود، آب گرم درون بلوک موتور گیر افتاده و به رادیاتور نمی‌رسد. در نتیجه، رادیاتور خنک نمی‌شود و سنسورها فرمان دور تند را صادر می‌کنند، اما گاهی اختلال در گردش آب باعث به هم ریختن عملکرد صحیح مدار فن می‌شود.
۶. قطعی سیم‌کشی یا خرابی سوکت‌ها
گرما و لرزش موتور در محفظه موتور لیفان ۸۲۰ می‌تواند باعث پوسیدگی، آب شدن یا قطعی سیم‌های مرتبط با دور تند فن شود. اکسید شدن پایه‌های سوکت فن نیز مانع از عبور جریان برق آمپر بالا برای دور تند می‌شود.
۷. خرابی یونیت یا مشکلات نرم‌افزاری ECU
در موارد نادر، بخش مربوط به ارسال فرمان دور تند در ایسیو (ECU) خودرو دچار ایراد می‌شود که نیاز به برنامهریزی مجدد (تکمیل جدول پاشش و دما) یا تعمیرات تخصصی ایسیو دارد.
علائم هشداردهنده خرابی دور تند فن لیفان ۸۲۰
- بالا رفتن آمپر آب از خط وسط در ترافیک‌های شهری.
- کاهش شدید دما بلافاصله پس از حرکت در جاده (نشانگر کارکرد دور کند و عدم نیاز موتور به دور تند در سرعت بالا).
- جوش آوردن خودرو در هنگام درجا کار کردن با کولر روشن.
اقدامات فوری در صورت کار نکردن دور تند فن
اگر در حال رانندگی متوجه شدید دور تند فن کار نمی‌کند و آمپر آب بالا می‌رود:
- کولر را خاموش کنید: روشن بودن کمپرسور کولر فشار مضاعفی به موتور و سیستم خنک‌کننده می‌آورد.
- بخاری را روشن کنید: روشن کردن بخاری روی دور تند کمک می‌کند تا مانند یک رادیاتور دوم، مقداری از گرمای موتور تخلیه شود.
- توقف کنید: خودرو را در سایه متوقف کنید اما موتور را بلافاصله خاموش نکنید (کمی با دور آرام بگذارید کار کند تا آب گردش داشته باشد و سپس موتور را خاموش کنید تا از چسبیدن پیستون‌ها جلوگیری شود).
کلام آخر و پیشنهاد تخصصی
سیستم خنک‌کننده لیفان ۸۲۰ شوخی‌بردار نیست! بی‌توجهی به کار نکردن دور تند فن می‌تواند هزینه‌های سنگینی مانند تعمیر اساسی موتور (تراش سرسیلندر یا تعویض واشر سرسیلندر) را به شما تحمیل کند.
پیشنهاد می‌شود به محض مشاهده کوچک‌ترین اختلال در کارکرد فن‌ها، به یک برقکار ماهر یا تعمیرکار تخصصی خودروهای چینی مراجعه کنید تا با استفاده از دستگاه دیاگ، عملگرهای فن (دور کند و دور تند) را تست کرده و منشاء مشکل را پیش از ایجاد خسارت جدی برطرف نمایند.