آیا می توان روغن ترمز را در رادیاتور ریخت؟
اگر به تازگی درپوش رادیاتور خودروی خود را باز کردهاید و به دنبال مایعی برای پر کردن آن هستید، احتمالاً این سوال به ذهنتان خطور کرده است: «آیا می توان روغن ترمز را در رادیاتور ریخت؟»
پاسخ کوتاه و قاطع این است: به هیچ وجه! ریختن روغن ترمز در رادیاتور یکی از خطرناکترین اشتباهاتی است که میتوانید در حق خودروی خود انجام دهید. این کار میتواند در کمتر از چند دقیقه سیستم خنککننده خودروی شما را نابود کند و هزینههای تعمیراتی نجومی روی دستتان بگذارد.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، به بررسی دقیق دلایل این ممنوعیت، ساختار متفاوت این دو مایع و پیامدهای فاجعهبار آن میپردازیم.
چرا نباید روغن ترمز را در رادیاتور ریخت؟ (تفاوت ساختاری)
برای درک اینکه چرا این کار فاجعهبار است، باید بدانیم وظیفه هر یک از این مایعات در خودرو چیست:
- ضد یخ / آب رادیاتور: مایع خنککننده بر پایه آب و گلیکول ساخته شده است. وظیفه اصلی آن انتقال حرارت از موتور به رادیاتور، جلوگیری از یخزدگی در زمستان و جوش آوردن در تابستان است. همچنین این مایعات حاوی مواد ضد زنگ هستند تا از قطعات فلزی موتور محافظت کنند.
- روغن ترمز: این مایع بر پایه گلیکول اتر یا سیلیکون ساخته شده و وظیفه انتقال فشار هیدرولیکی از پضغط ترمز به چرخها را بر عهده دارد. روغن ترمز نقطه جوش بسیار بالایی دارد اما ظرفیت انتقال حرارت آن بسیار پایین است و در برابر حرارت بالا رفتار متفاوتی از خود نشان میدهد.
پیامدهای مرگبار ریختن روغن ترمز در رادیاتور
اگر به اشتباه روغن ترمز را درون رادیاتور بریزید، چه اتفاقی میافتد؟ زنجیرهای از مشکلات جدی رخ خواهد داد:
۱. از بین رفتن قطعات لاستیکی و واشرها
روغن ترمز یک ماده بسیار خورنده است. سیستم خنککننده خودرو پر از شیلنگهای لاستیکی، اورینگها، واشر سر سیلندر و کاسهنمدهاست که از جنس پلاستیک یا رابر ساخته شدهاند. روغن ترمز به سرعت این قطعات را در خود حل میکند، نرم و له میکند که نتیجه آن نشتی شدید آب و ضد یخ از نقاط مختلف موتور خواهد بود.
۲. مسدود شدن رادیاتور و کانالهای آب موتور
وقتی روغن ترمز با آب و ضد یخِ درون رادیاتور مخلوط میشود، در اثر حرارت بالا واکنش شیمیایی داده و به یک ماده لزج، ژلهای و چسبناک تبدیل میشود. این ماده لزج به راحتی کانالهای بسیار باریک رادیاتور و مجاری آب بلوک سیلندر را مسدود میکند.
۳. جوش آوردن دائمی موتور
از آنجایی که روغن ترمز توانایی انتقال حرارت آب را ندارد و از طرفی مسیرهای گردش آب را مسدود میکند، موتور خودرو به سرعت حرارت خود را از دست نمیدهد. نتیجه این امر، جوش آوردن مداوم خودرو و در نهایت سوختن واشر سر سیلندر یا حتی تاب برداشتن سر سیلندر است.
۴. آسیب به واترپمپ (پمپ آب)
واترپمپ وظیفه پمپاژ مایع خنککننده را دارد. وجود روغن ترمز و ایجاد حالت لزج در سیستم، پروانههای واترپمپ را قفل کرده و به بلبرینگ آن آسیب جدی میزند.
اشتباه رایج: چرا بعضیها این کار را میکنند؟
برخی افراد به اشتباه فکر میکنند چون هر دو مایع درون مخزنهای پلاستیکی کاپوت ریخته میشوند و برای سیستمهای حیاتی خودرو هستند، کارکرد مشابهی دارند. گاهی اوقات نیز افراد ناوارد به دلیل شباهت ظاهری ظروف یا اشتباه گرفتن مخزن روغن ترمز با مخزن انبساط رادیاتور، این خطای جبرانناپذیر را مرتکب میشوند.
اگر این کار را انجام دادیم، چه کنیم؟ (اقدامات اضطراری)
اگر به هر دلیلی روغن ترمز وارد رادیاتور شما شده است، به هیچ عنوان خودرو را روشن نکنید (یا اگر روشن است، بلافاصله آن را خاموش کنید). روشن نگه داشتن موتور باعث پمپ شدن روغن به تمام نقاط سیستم خنککننده میشود.
- خودرو را بکسل کنید: ماشین را به یک تعمیرگاه معتبر منتقل کنید.
- شستشوی کامل سیستم (Flushing): کل سیستم خنککننده شامل رادیاتور، بلوک موتور، بخاری و شیلنگها باید با مواد شوینده مخصوص و دستگاههای فشار قوی چندین بار شسته شوند تا ذرهای از روغن ترمز باقی نماند.
- تعویض قطعات آسیبدیده: احتمالاً شیلنگهای لاستیکی و ترموستات باید تعویض شوند، زیرا روغن ترمز ساختار آنها را تجزیه کرده است.
نتیجهگیری
پاسخ به سوال «آیا می توان روغن ترمز را در رادیاتور ریخت؟» یک «نه» بزرگ و قاطع است. روغن ترمز و مایع خنککننده دو دنیای کاملاً متفاوت دارند و ترکیب آنها مساوی با فاجعه برای موتور خودروی شماست. همیشه هنگام بررسی مایعات خودرو دقت کنید که هر مایع را دقیقاً در مخزن مخصوص خودش بریزید (مخزن رادیاتور با درپوش بزرگ و علامت هشدار، و مخزن روغن ترمز با درپوش کوچکتر در نزدیکی بوستر ترمز مشخص شدهاند).
اگر در این زمینه تجربه یا سوالی دارید، حتماً در بخش نظرات با ما در میان بگذارید تا کارشناسان ما پاسخگوی شما باشند.