راهنمای جامع: بسترن چند لیتر روغن می‌گیرد؟ (B30، B50 و B50F) + مشخصات و بهترین روغن‌ها

سپتامبر 4, 2026 tamir-khodro

خودروهای خانواده بسترن (Besturn) که توسط کمپانی چینی فاو (FAW) تولید و در ایران توسط گروه بهمن مونتاژ و عرضه شده‌اند، به دلیل سواری نرم، طراحی قابل قبول و دوام فنی مناسب، طرفداران زیادی دارند. مدل‌های بسترن B30، بسترن B50 و بسترن B50F (آسا) از جمله محبوب‌ترین سدان‌های این برند در بازار ایران هستند.

یکی از حیاتی‌ترین اقدامات برای حفظ سلامت موتور و گیربکس این خودروها، تعویض به موقع و اصولی روغن موتور و روغن گیربکس است. اما سوالی که برای بسیاری از مالکان و تعمیرکاران پیش می‌آید این است: «بسترن چند لیتر روغن می‌گیرد؟»

در این مقاله تخصصی و جامع از مجله خودرو، به بررسی دقیق حجم روغن موتور و گیربکس انواع مدل‌های بسترن، شاخص گرانروی (Viscosity)، استاندارد API مناسب و زمان تعویض آن‌ها می‌پردازیم. با ما همراه باشید تا موتور خودروی شما همیشه مثل روز اول کار کند.

چرا دانستن حجم دقیق روغن موتور بسترن اهمیت دارد؟

پر کردن بیش از حد یا کمتر از حد استاندارد روغن موتور، هر دو به یک اندازه برای موتور خودرو مضر هستند:

کمبود روغن موتور: باعث افزایش اصطکاک قطعات فلزی، بالا رفتن دمای موتور، ساییدگی یاتاقان‌ها و در نهایت سوختن موتور (شاتون زدن) می‌شود.
روغن اضافی موتور: باعث افزایش فشار داخل کارتر، نشت روغن از کاسه‌نمدها، ورود روغن به محفظه احتراق (روغن‌سوزی) و کثیف شدن شمع‌ها و سنسورها می‌شود.

بنابراین، داشتن اطلاعات دقیق درباره حجم روغن موتور بسترن برای هر مالکی الزامی است.

جدول مشخصات سریع: حجم روغن موتور انواع بسترن

اگر برای تعویض روغن عجله دارید، جدول زیر خلاصه حجم روغن مورد نیاز برای مدل‌های مختلف بسترن را نشان می‌دهد:

مدل خودرو	حجم روغن با تعویض فیلتر (لیتر)	حجم روغن بدون تعویض فیلتر (لیتر)	گرانروی توصیه شده (SAE)	سطح کیفی استاندارد (API)
بسترن B30 (موتور 1.6)	4.0 تا 4.2	3.8	5W-30 / 5W-40	SM یا SN
بسترن B50F (موتور 1.8)	4.5 تا 4.7	4.3	5W-40 / 10W-40	SM یا SN
بسترن B50 (موتور 1.6 قدیمی)	4.0	3.6	10W-40 / 5W-40	SL یا SM
بسترن T77 (وارداتی جدید)	4.5	4.1	5W-30 (توصیه کارخانه)	SP یا SN Plus

بررسی تفصیلی حجم و مشخصات روغن موتور مدل‌های مختلف بسترن

در ادامه به صورت تفکیک‌شده و دقیق، به بررسی هر یک از مدل‌های بسترن موجود در بازار ایران می‌پردازیم.

۱. بسترن B30 چند لیتر روغن می‌گیرد؟ (محبوب‌ترین سدان فاو)

بسترن B30 مجهز به یک موتور 1.6 لیتری تنفس طبیعی (کد موتور CA4GB16) است که طراحی آن بر پایه موتورهای فولکس‌واگن انجام شده است. این موتور بادوام و کم‌استهلاک است، اما به کیفیت و حجم روغن حساسیت بالایی دارد.

حجم روغن موتور با تعویض فیلتر: 4.2 لیتر (خرید گالن 4 لیتری به همراه یک قوطی 1 لیتر سرریز توصیه می‌شود، هرچند برخی تعمیرکاران به ریختن دقیقاً 4 لیتر اکتفا می‌کنند، اما برای رسیدن به خط Max گیج، حدود 4.2 لیتر نیاز است).
حجم روغن موتور بدون تعویض فیلتر: 3.8 لیتر (توصیه اکید می‌شود که همواره فیلتر روغن را تعویض کنید).

مشخصات فنی روغن مناسب بسترن B30:

شاخص گرانروی (SAE): برای اکثر مناطق ایران 5W-30 بهترین گزینه است. در مناطق بسیار گرمسیر جنوبی می‌توانید از 5W-40 نیز استفاده کنید.
استاندارد کیفی (API): حداقل SM، اما توصیه ما استفاده از روغن‌های با استاندارد SN (تمام سنتتیک) است.

۲. بسترن B50F (آسا) چند لیتر روغن می‌گیرد؟ (موتور 1.8 لیتری)

بسترن B50F که با نام «آسا» نیز شناخته می‌شود، نسخه ارتقایافته B50 معمولی است. این خودرو از یک موتور 1.8 لیتری قدرتمندتر (موتور مزدا 6 ارتقایافته با کد ET3) بهره می‌برد. این موتور حجم روغن بیشتری نسبت به برادر کوچک‌تر خود نیاز دارد.

حجم روغن موتور با تعویض فیلتر: 4.5 تا 4.7 لیتر (هنگام تعویض روغن حتماً یک گالن 4 لیتری به همراه یک قوطی 1 لیتری تهیه کنید).
حجم روغن موتور بدون تعویض فیلتر: 4.2 لیتر.

مشخصات فنی روغن مناسب بسترن B50F:

شاخص گرانروی (SAE): روغن 5W-40 برای فصول سرد و معتدل، و 10W-40 (نیمه سنتتیک یا تمام سنتتیک باکیفیت) برای مناطق گرمسیر یا فصل تابستان مناسب است.
استاندارد کیفی (API): استاندارد SN یا SM بهترین عملکرد را در این موتور ارائه می‌دهد.

۳. بسترن B50 معمولی چند لیتر روغن می‌گیرد؟ (موتور 1.6 قدیمی)

نسخه‌های اولیه بسترن وارد شده به ایران (مدل‌های 1392 و 1393) دارای موتور 1.6 لیتری قدیمی‌تر (کد موتور مگنت مارلی / فولکس‌واگن) بودند که قدرت کمتری نسبت به نسخه F داشت.

حجم روغن موتور با تعویض فیلتر: 4.0 لیتر.
حجم روغن موتور بدون تعویض فیلتر: 3.6 لیتر.

مشخصات فنی روغن مناسب بسترن B50:

شاخص گرانروی (SAE): روغن 10W-40 یا 5W-40.
استاندارد کیفی (API): استاندارد SL یا SM.

۴. بسترن T77 چند لیتر روغن می‌گیرد؟ (کراس‌اوور جدید بهمن موتور)

بسترن T77 (که اکنون تحت برند Bestune عرضه می‌شود) یک کراس‌اوور مدرن با موتور 1.5 لیتری توربوشارژر (TGDI) است. موتورهای توربو به شدت به کیفیت و شاخص گرانروی روغن حساس هستند.

حجم روغن موتور با تعویض فیلتر: 4.5 لیتر.
مشخصات روغن مناسب: حتماً باید از روغن 5W-30 تمام سنتتیک با سطح کیفی API SP یا API SN Plus استفاده شود تا از پدیده مخرب ناک زدن موتور (LSPI) جلوگیری به عمل آید.

راهنمای انتخاب بهترین برند روغن موتور برای بسترن

برای موتورهای بسترن (به ویژه B30 و B50F) استفاده از روغن‌های تمام سنتتیک (Fully Synthetic) باکیفیت توصیه می‌شود. برندهای زیر در بازار ایران بازخورد بسیار خوبی در خودروهای فاو بسترن داشته‌اند:

برندهای خارجی (تولید داخل یا وارداتی معتبر):
- بهرن سوپر پیشتاز (روغن نیمه سنتتیک/سنتتیک مناسب): قیمت مناسب و کیفیت خوب.
- کاسترول مگناتک (Castrol Magnatec) 5W-30 یا 5W-40: کاهش چشمگیر صدای موتور در هنگام استارت سرد.
- لیکومولی (Liqui Moly) High Tech: یکی از بهترین گزینه‌ها برای حفظ طول عمر موتور بسترن.
- توتال (Total) / ام‌اف (ELF) 5W-40: سازگاری عالی با موتورهای گرم بسترن B50F.
برندهای معتبر ایرانی (با ارزش خرید بالا):
- ایرانول رونیا (Ronia) 5W-30: (بسیار عالی برای بسترن B30).
- سپاهان اسپیدی سوپر پلاتینیوم.
- نفت پارس پایا.

بخش مکمل و بسیار مهم: روغن گیربکس بسترن چند لیتر است؟

گیربکس بسترن‌های B30 و B50F از نوع 6 سرعته اتوماتیک ساخت کمپانی معتبر آیسین (Aisin) ژاپن است. این گیربکس کارایی فوق‌العاده‌ای دارد اما عدم تعویض به موقع روغن آن، منجر به ضربه زدن (تقه) و هزینه‌های تعمیراتی سنگین می‌شود.

۱. حجم روغن گیربکس بسترن B30 و B50F:

حجم روغن با تخلیه کامل (به روش دستگاه ساکشن): 7.0 تا 7.5 لیتر.
حجم روغن با تخلیه دستی (از طریق پیچ تخلیه زیر کارتر گیربکس): 3.5 تا 4.0 لیتر (در این روش نیمی از روغن که در توربین یا مبدل گشتاور مانده، تخلیه نمی‌شود).

توصیه تخصصی: همواره سعی کنید روغن گیربکس بسترن را با دستگاه تمام اتوماتیک دیالیز روغن گیربکس تعویض کنید تا تمام روغن کهنه خارج شده و راندمان گیربکس حفظ شود.

۲. استانداردهای روغن گیربکس بسترن B30 و B50F:

گیربکس آیسین این خودروها نیاز به روغنی با استاندارد زیر دارد:

استاندارد کیفی: AW-1 یا Toyota ATF T-IV یا ATF WS.
برندهای پیشنهادی: روغن گیربکس آیسین (Aisin AFW+)، روغن تویوتا WS، و یا ادینول (Addinol) XN Plus.

زمان طلایی برای تعویض روغن موتور و گیربکس بسترن

برای اینکه خودروی بسترن شما بدون افت شتاب و با کمترین استهلاک کار کند، فواصل زمانی و پیمایشی زیر را رعایت کنید:

روغن موتور: هر 7,000 تا 8,000 کیلومتر (یا حداکثر هر 6 ماه یک‌بار). در صورت رانندگی مکرر در ترافیک‌های سنگین شهری، این عدد را به 6,000 کیلومتر کاهش دهید.
فیلتر روغن و فیلتر هوا: حتماً در هر بار تعویض روغن موتور، این دو فیلتر را تعویض کنید.
روغن گیربکس اتوماتیک: هر 50,000 تا 60,000 کیلومتر (یا هر 3 سال یک‌بار). همراه با روغن گیربکس، تعویض فیلتر روغن گیربکس بسترن نیز پس از 100 هزار کیلومتر توصیه می‌شود.

راهنمای گام‌به‌گام چک کردن سطح روغن موتور بسترن با گیج (Dipstick)

اگر شک دارید که سطح روغن موتور بسترن شما در محدوده استاندارد است یا خیر، به روش زیر عمل کنید:

خودرو را روی یک سطح صاف و هموار پارک کنید.
موتور را خاموش کرده و اجازه دهید 10 تا 15 دقیقه بگذرد تا روغن فعال در موتور به کارتر بازگردد.
کاپوت را بالا بزنید و گیج روغن (دسته پلاستیکی زرد یا نارنجی رنگ) را بیرون بکشید.
آن را با یک دستمال تمیز و بدون پرز پاک کنید و دوباره تا انتها سر جای خود فرو ببرید.
دوباره گیج را بیرون آورده و به نوک آن نگاه کنید:
- محدوده استاندارد: اثر روغن باید دقیقاً بین دو علامت L (Low – کم) و F (Full – پر) باشد (ترجیحاً نزدیک به علامت F).
- اگر سطح روغن زیر خط L یا در نزدیکی آن بود، فوراً باید حدود نیم لیتر روغن موتور هم‌نام و هم‌گرانروی اضافه کنید.

سوالات متداول (FAQ) درباره حجم روغن بسترن

۱. آیا می‌توان روغن ۱۰W-۴۰ در بسترن B30 ریخت؟

پاسخ: خیر، توصیه نمی‌شود. موتورهای مدرن‌تر مانند موتور B30 دارای مجاری روغن باریکی هستند و به روغن‌های روان‌تر با گرانروی 5W-30 نیاز دارند. استفاده از روغن غلیظ‌تر مانند 10W-40 در استارت سرد صبحگاهی باعث می‌شود روغن دیرتر به سوپاپ‌ها و سرسیلندر برسد و صدای کوبش موتور شنیده شود.

۲. فیلتر روغن بسترن B30 با چه خودرویی مشترک است؟

پاسخ: فیلتر روغن بسترن B30 با برخی از مدل‌های گروه فولکس‌واگن و همچنین خودروی جتا مشترک است. توصیه می‌شود همیشه از فیلترهای اورجینال فاو (FAW) یا برندهای معتبر وارداتی مانند سرکان، مان فیلتر یا جینیون پارتس استفاده کنید.

۳. علائم کم شدن روغن موتور بسترن چیست؟

پاسخ: روشن شدن چراغ قرمز روغن روی صفحه آمپر، شنیده شدن صدای تیک‌تیک شدید از سرسیلندر (صدای استکان تایپیت‌ها)، بالا رفتن غیرعادی دمای آب موتور و در موارد شدید، خارج شدن دود آبی کم‌رنگ از اگزوز هنگام شتاب‌گیری.

۴. ظرفیت روغن هیدرولیک فرمان بسترن چقدر است؟

پاسخ: بسترن B30 دارای فرمان برقی (EPS) است و نیازی به روغن هیدرولیک فرمان ندارد. اما بسترن B50F دارای سیستم هیدرولیکی است که حدود 1 لیتر روغن هیدرولیک با استاندارد ATF Dexron III نیاز دارد.

نتیجه‌گیری و توصیه نهایی

نگهداری صحیح از خودروهای بسترن به دلیل قیمت نسبتاً بالای قطعات یدکی در بازار ایران، اهمیت دوچندانی دارد. به یاد داشته باشید:

برای بسترن B30 به 4.2 لیتر روغن 5W-30 نیاز دارید.
برای بسترن B50F به 4.5 تا 4.7 لیتر روغن 5W-40 نیاز دارید.
همواره فیلترهای باکیفیت بخرید تا از آسیب به اویل پمپ (پمپ روغن) جلوگیری کنید.

با رعایت ظرفیت‌های ذکر شده در این مقاله و استفاده از روغن‌های دارای تاییدیه API SN، موتور و گیربکس بسترن شما تا سال‌ها بدون کوچک‌ترین مشکلی به کار خود ادامه خواهد داد.

آیا شما هم مالک بسترن هستید؟ از چه برندی برای تعویض روغن خودروی خود استفاده می‌کنید و چه تجربه‌ای دارید؟ نظرات و سوالات خود را در بخش دیدگاه‌ها با ما و دیگر کاربران به اشتراک بگذارید!