علت روی گاز نرفتن خودرو دوگانه کارخانه پیکان وانت + راه حلهای کاربردی
پیکان وانت دوگانه سوز کارخانهای سالهاست که به عنوان یکی از خودروهای کار و تلاش در جادهها و شهرهای ایران شناخته میشود. دوگانه سوز بودن این خودرو (بنزین و CNG) به صاحبان آن کمک میکند تا هزینههای سوخت خود را به شدت کاهش دهند. اما گاهی اوقات رانندگان این خودرو با یک مشکل آزاردهنده مواجه میشوند: خودرو روی گاز نمیرود!
اگر شما هم مالک یک پیکان وانت دوگانه سوز فابریک هستید و ناگهان متوجه شدهاید که ماشین روی حالت گاز سوئیچ نمیکند یا بلافاصله پس از تغییر وضعیت، دوباره به روی بنزین برمیگردد یا خاموش میشود، این مقاله دقیقاً برای شما نوشته شده است. در ادامه به بررسی مهمترین دلایل این مشکل و راههای برطرف کردن آن میپردازیم.
چرا پیکان وانت دوگانه کارخانه روی گاز نمیرود؟ (بررسی تخصصی)
سیستم گازسوز پیکان وانتهای کارخانهای (که عموماً سیستمهای نسل دوم مانند لاندینزو، ایمغاز یا پیدیسی هستند) از بخشهای مختلفی شامل مخزن، رگلاتور، شیر برقی، کلید تبديل (سوئیچ)، ایسیو گاز و دستهسیم تشکیل شده است. خرابی در هر یک از این قسمتها میتواند مانع از کارکرد خودرو با گاز شود.
در ادامه، رایجترین دلایل روی گاز نرفتن پیکان وانت دوگانه سوز را بررسی میکنیم:
۱. خرابی یا سوختن شیر برقی سر مخزن یا روی رگلاتور
یکی از اصلیترین دلایل عدم ورود گاز به موتور، عمل نکردن شیرهای برقی (Solenoid Valves) است.
- شیر برقی مخزن: روی کپسول گاز در عقب وانت قرار دارد و هنگام سوئیچ به گاز، باز میشود تا گاز جریان یابد.
- شیر برقی رگلاتور: روی رگلاتور قرار دارد و مسیر ورود گاز به سمت موتور را کنترل میکند. اگر سیمکشی این شیرها قطع باشد، فیوز آنها سوخته باشد و یا بوبین شیر برقی بسوزد، گاز به سمت موتور حرکت نخواهد کرد و خودرو بلافاصله به بنزین برمیگردد.
۲. خرابی کلید تبدیل (سوئیچ داخل کابین)
کلید تبديل گاز و بنزین روی داشبورد پیکان وانت، وظیفه فرمان دادن به سیستم برای تغییر سوخت را دارد. گاهی اوقات خود این کلید دچار ایراد داخلی میشود، پینهای پشت آن سولفاته میشوند یا برد الکترونیکی آن میسوزد. در این حالت، با فشردن دکمه، هیچ فرمانی به ایسیو گاز یا شیرهای برقی ارسال نمیشود.
۳. خرابی رگلاتور گاز (مغزی رگلاتور و دیافراگم)
رگلاتور قلب تپنده سیستم CNG است که فشار گاز متراکم داخل مخزن را کاهش میدهد تا آماده احتراق در موتور شود.
- اگر دیافراگمهای داخل رگلاتور پاره شوند،
- یا سوزن و مجاری داخلی رگلاتور به دلیل رسوبات و ناخالصیهای گاز مسدود شوند، رگلاتور نمیتواند گاز را با فشار مناسب به سمت موتور هدایت کند و در نتیجه خودرو روی گاز نمیرود یا بلافاصله خاموش میشود.
۴. خرابی سنسور فشار گاز (MAP Sensor گاز)
در سیستمهای انژکتوری گاز، قطعهای به نام سنسور فشار وجود دارد که میزان فشار گاز ورودی به ریل سوخت را اندازه گیری میکند. اگر این سنسور بسوزد یا کانکتور آن دچار قطعی و کثیفی شود، ایسیو گاز اطلاعات غلط دریافت کرده و اجازه رفتن خودرو روی گاز را نمیدهد.
۵. تمام شدن گاز یا خرابی شیر مخزن (چک ولو)
گاهی اوقات پاسخ بسیار ساده است: مخزن گاز خالی است! اما گاهی اوقات با اینکه گاز داخل کپسول وجود دارد، شیر دستی روی مخزن بسته است و یا شیر ایمنی (چک ولو) به دلیل ضربه یا رسوب گیر کرده و اجازه خروج گاز را نمیدهد.
۶. مشکلات ایسیو گاز و خطاهای نرمافزاری
سیستم دوگانه کارخانهای دارای یک کامپیوتر کوچک (ECU گاز) مجزا است. نوسانات برق خودرو، ضعیف بودن باتری، یا آب خوردن به ایسیو گاز میتواند باعث به هم خوردن تنظیمات یا سوختن این قطعه شود. در این حالت با اتصال دستگاه دیاگ به سیستم گاز، خطاهای مربوطه قابل شناسایی هستند.
۷. خرابی شمع، وایر و کوئل (فشار مضاعف روی سیستم گاز)
سوخت CNG نسبت به بنزین نیاز به جرقه قویتری دارد. اگر شمعها کهنه باشند، وایرها برقدزدی داشته باشند یا کوئل ضعیف شده باشد، موتور در حالت گاز به شدت دچار misfire (احتراق ناقص) میشود. در برخی سیستمهای هوشمند، اگر ایسیو متوجه عدم احتراق صحیح شود، ممکن است اجازه کارکردن روی گاز را ندهد یا خودرو بلافاصله خاموش شود.
چکلیست عیبیابی سریع (کارهایی که خودتان میتوانید انجام دهید)
پیش از مراجعه به تعمیرگاه، موارد زیر را بررسی کنید:
- چراغهای کلید تبدیل را نگاه کنید: آیا چراغهای LED روی کلید گاز چشمک میزنند یا کاملاً خاموشند؟ اگر کلید برق ندارد، فیوز مربوط به سیستم گاز (معمولاً در جعبه فیوز کوچک کنار موتور یا نزدیک باتری) را بررسی کنید.
- صدای تقتق شیر برقی را بشنوید: هنگام سوئیچ کردن از بنزین به گاز، باید صدای “تک” باز شدن شیر برقی از سمت موتور (رگلاتور) و همچنین از سمت عقب ماشین (مخزن) شنیده شود. اگر این صدا نمیآید، مشکل از برقرسانی یا خود شیر برقی است.
- از پر بودن مخزن مطمئن شوید: عقربه نشانگر روی کلید تبدیل را بررسی کنید.
چه زمانی باید به تعمیرکار مراجعه کنیم؟
اگر با بررسیهای اولیه مشکل حل نشد، دستکاری کردن قطعات فشار قوی CNG مانند رگلاتور و لولههای فشار قوی بسیار خطرناک است. در این شرایط باید به یک تعمیرکار مجاز و متخصص سیستمهای CNG کارخانهای مراجعه کنید تا اقدامات زیر انجام شود:
- عیبیابی با دستگاه دیاگ مخصوص CNG
- تست فشار گاز رگلاتور
- بررسی و تعویض احتمالی بوبین یا شیر برقی
- تست و پاکسازی ریل سوخت و انژکتورهای گاز
نتیجهگیری
روی گاز نرفتن پیکان وانت دوگانه کارخانه یک مشکل رایج است که معمولاً ریشه در خرابی شیرهای برقی، ایراد در کلید تبدیل، مشکلات رگلاتور یا قطعی در سیمکشی دارد. با توجه به ماهیت گازسوز بودن خودرو و خطرات احتمالی نشت گاز، پیشنهاد میشود از تعمیر خودسرانه بخشهای فشار قوی پرهیز کرده و در صورت برطرف نشدن مشکل با راهنماییهای ساده، به یک مرکز تخصصی CNG مراجعه نمایید. بررسی دورهای فیلترهای گاز و رگلاتور نیز میتواند از بروز مجدد این مشکل جلوگیری کند.