علت صدای زوزه گیربکس پژو ۴۰۵ در سرعتهای مختلف چیست؟
پژو ۴۰۵ یکی از محبوبترین و قدیمیترین خودروهای بازار ایران است که هماکنون نیز تعداد زیادی از آن در جادهها تردد میکنند. با گذشت زمان و استهلاک قطعات، مالکان این خودرو ممکن است با صداهای غیرعادی مواجه شوند. یکی از آزاردهندهترین این صداها، صدای زوزه گیربکس پژو ۴۰۵ است که معمولاً با افزایش سرعت یا تعویض دندهها تغییر میکند.
اگر شما هم پشت فرمان پژو ۴۰۵ نشستهاید و متوجه این صدای صوت یا زوزه شدهاید، تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید تا دلایل اصلی بروز این مشکل و راهحلهای رفع آن را بررسی کنیم.
چرا گیربکس پژو ۴۰۵ زوزه میکشد؟
گیربکس (جعبهدنده) مجموعه پیچیدهای از چرخدندهها، شفتها، بلبرینگها و روغن است که وظیفه انتقال قدرت از موتور به چرخها را بر عهده دارد. وقتی صدایی شبیه به زوزه (یا ویز ویز) از این قسمت شنیده میشود، یعنی تعادل، روانکاری یا سلامت یکی از قطعات داخلی به خطر افتاده است.
در ادامه، علت این صدا را در سرعتهای مختلف بررسی میکنیم تا بتوانید حدس بزنید مشکل کجاست مکانیک را یاری دهید.
۱. کمبود یا کیفیت پایین روغن گیربکس (واکازین)
شایعترین و در عین حال کمهزینهترین دلیل زوزه کشیدن گیربکس پژو ۴۰۵، مشکلات مربوط به روغن آن است.
- دلیل: روغن گیربکس وظیفه روانکاری و کاهش اصطکاک بین چرخدندهها را دارد. اگر سطح روغن کاهش یابد (به دلیل نشتی) یا روغن کیفیت خود را از دست بدهد، چرخدندهها بدون لایه محافظ با یکدیگر درگیر میشوند که نتیجه آن ایجاد صدای زوزه است.
- نکته: معمولاً این صدا با گرم شدن خودرو یا در مسافتهای طولانی بیشتر میشود.
۲. خرابی و فرسودگی بلبرینگها
بلبرینگهای گیربکس وظیفه چرخش روان شفتها را دارند. در پژو ۴۰۵، بلبرینگ شفت ورودی (شفت ششپر) یا شفت خروجی مستعد استهلاک هستند.
- نکته تشخیصی: اگر صدای زوزه با گرفتن کلاچ قطع شود، مظهر اصلی مشکل بلبرینگ شفت ورودی (کلاچ) است. اما اگر با گرفتن کلاچ صدا قطع نشود و با سرعت خودرو ارتباط مستقیم داشته باشد، احتمال خرابی بلبرینگهای دیفرانسیل یا شفت خروجی بیشتر است.
۳. خوردگی یا آسیبدیدگی دندهها
چرخدندههای گیربکس دارای لبههای مشخصی هستند که به نرمی روی هم میلغزند.
- دلیل: رانندگی با دنده مرده، تعویض دندههای معکوس خشن، یا کیفیت پایین دندههای یدکی (در صورت تعمیر قبلی گیربکس) میتواند باعث لبپریدگی یا خوردگی دندهها شود.
- نکته تشخیصی: معمولاً اگر صدا فقط در یک دنده خاص (مثلاً فقط در دنده ۲ یا فقط در دنده ۵) شنیده شود، مشکل از همان جفت چرخدنده مربوط به آن دنده است.
۴. خرابی هرزگردها یا پلوسها (خطای دید صوتی!)
گاهی اوقات رانندگان صدای زوزه را به گیربکس نسبت میدهند، در حالی که منشأ صدا جای دیگری است.
- بلبرینگ چرخ: خرابی بلبرینگ چرخهای جلو صدایی بسیار شبیه به زوزه گیربکس تولید میکند که با افزایش سرعت خودرو زیر پا یا اتاق میپیچید. تفاوت آن با گیربکس این است که با پیچاندن فرمان در سرعت، تن صدا تغییر میکند.
- سرپلوس: خرابی سرپلوس یا مشاعی پلوس نیز میتواند صداهای مشابهی ایجاد کند.
بررسی صدای زوزه در سرعتهای مختلف
یکی از بهترین راهها برای عیبیابی دقیق گیربکس پژو ۴۰۵، توجه به سرعت و دندهای است که صدا در آن شنیده میشود:
* صدای زوزه در دنده ۵ (شایع در پژو ۴۰۵)*
بسیاری از مالکان پژو ۴۰۵ از زوزه کشیدن گیربکس در سرعتهای بالا و هنگام قرار دادن خودرو در دنده ۵ شکایت دارند.
- علت: دنده ۵ در گیربکس پژو ۴۰۵ (BE3) در محفظهای جداگانه در انتهای گیربکس قرار دارد و به دلیل طراحی خاص، روغنکاری آن در سرعتهای بالا و دور موتورهای زیاد کمی ضعیفتر است. کمبود روغن یا فشردن پدال گاز در سربالاییها با دنده ۵، به مرور زمان باعث زوزه کشیدن این دنده میشود.
* صدای زوزه در تمام دندهها با افزایش سرعت*
اگر با بالا رفتن سرعت خودرو (مثلاً از ۶۰ به ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت)، صدای زوزه بلندتر و زیرتر شود:
- مشکل احتمالاً مربوط به بلبرینگهای دیفرانسیل یا شفت اصلی گیربکس است.
- همچنین ممکن است میزان روغن گیربکس بسیار کم شده باشد.
* صدای زوزه در حالت درجا (خودروی متوقف)*
اگر خودرو ایستاده، دنده خلاص است و صدای زوزه یا خشخش میشنوید، اما با گرفتن کلاچ صدا قطع میشود:
- این مشکل از بلبرینگ کلاچ است و ارتباطی با داخل گیربکس ندارد، اما برای تعویض آن نیاز به پایین آوردن گیربکس است.
راههای پیشگیری و رفع مشکل
- بررسی دورهای روغن گیربکس: توصیه میشود روغن گیربکس پژو ۴۰۵ هر ۵۰ هزار کیلومتر تعویض شود. حتماً از روغن با گرانروی استاندارد (معمولاً 75W80 یا 85W90 بسته به شرایط آبوهوایی و توصیه سازنده) استفاده کنید.
- رفع نشتیها: اگر زیر خودرو آثار روغنریزی (روغن با رنگ تیره و بوی خاص) مشاهده کردید، سریعاً به تعمیرگاه مراجعه کنید تا کاسهنمد پلوس یا اورینگهای گیربکس تعویض شوند.
- پرهیز از رانندگی خشونتآمیز: از تعویض دندههای معکوس ناگهانی در سرعتهای بالا و قرار دادن پا روی پدال کلاچ به عنوان زیرپایی خودداری کنید.
- مراجعه به تعمیرکار متخصص: گیربکس پژو ۴۰۵ نیاز به ابزار دقیق برای تنظیم شفتها و فیلرگیری دارد. باز کردن گیربکس توسط افراد غیرمتخصص میتواند هزینههای سنگینی روی دست شما بگذارد.
نتیجهگیری
صدای زوزه گیربکس پژو ۴۰۵ پیامی هشداردهنده از سوی سیستم انتقال قدرت خودروی شماست. نادیده گرفتن این صدا در درازمدت میتواند باعث قفل کردن گیربکس، خرد شدن دندهها و بروز هزینههای سرسامآور مالی شود. به محض شنیدن صدای غیرعادی، ابتدا سطح روغن گیربکس را چک کرده و در صورت برطرف نشوید، به یک مکانیک باتجربه مراجعه کنید تا پیش از خرابی کامل قطعات، مشکل را حل نماید.