رله ها و فیوز های دخل موتور و کابین فیدلیتی+ عکس
خودروی فیدلیتی (Fidelity)، محصول مدرن و پرطرفدار گروه بهمن، به دلیل امکانات رفاهی فراوان و سیستم‌های الکترونیکی پیشرفته، دارای دسته‌بندی پیچیده‌ای از سیستم‌های حفاظتی یعنی فیوزها و رله‌ها است. آشنایی با محل قرارگیری، وظایف و نحوه تعویض این قطعات، یکی از الزامات نگهداری این خودروی لوکس به شمار می‌رود.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به طور کامل به بررسی جعبه فیوزهای داخل موتور و کابین فیدلیتی (پرایم و پرستیژ) بپردازیم تا در صورت بروز هرگونه مشکل برقی، مانند از کار افتادن سیستم صوتی، چراغ‌ها یا برف‌پاک‌کن، بدانید دقیقاً چه باید بکنید.
چرا شناخت جعبه فیوز فیدلیتی اهمیت دارد؟
سیستم‌های برقی خودرو در برابر نوسانات ولتاژ، اتصال کوتاه و بار اضافی بسیار حساس هستند. فیوزها مانند سربازان فداکاری عمل می‌کنند که با ذوب شدن در مواقع خطر، مانع از سوختن قطعات گران‌قیمتی مثلECU، سیستم‌های مولتی‌مدیا یا دسته‌سیم خودرو می‌شوند. از سوی دیگر، رله‌ها (Relays) وظیفه قطع و وصل جریان‌های الکتریکی سنگین با فرمان‌های ضعیف‌تر را بر عهده دارند (مثل رله استارت، بوق یا فن).
در خودروی فیدلیتی، دو بلوک اصلی برای مدیریت فیوزها و رله‌ها تعبیه شده است:
- جعبه فیوز داخل کابین (محفظه سرنشین)
- جعبه فیوز داخل محفظه موتور (IPDM یا موتورخانه‌ای)
۱. جعبه فیوز داخل کابین فیدلیتی (کابین)
این جعبه فیوز مسئولیت کنترل و محافظت از تجهیزات رفاهی، روشنایی داخل کابین، سیستم صوتی، تهویه مطبوع (کولر و بخاری)، شیشه‌بالابرها و یونیت‌های کنترلی داخلی را بر عهده دارد.
- محل قرارگیری: جعبه فیوز داخل کابین فیدلیتی معمولاً در سمت چپ فرمان، در قسمت پایینی داشبورد (پایین زانوی رانندگان) یا پشت محفظه کوچک داشبورد کوچک سمت راننده قرار دارد. برای دسترسی به آن کافی است پنل پلاستیکی را با احتیاط خارها به سمت بیرون بکشید.
رایج‌ترین فیوزهای داخل کابین و کاربرد آن‌ها:
- فیوز فندکی و پورت‌های USB: معمولاً یکی از پرکاربردترین فیوزهاست که در صورت استفاده بیش از حد از شارژرها می‌سوزد.
- فیوز سیستم صوتی و مانیتور: مسئول برق‌رسانی به هد یونیت و بلندگوها.
- فیوز سیستم تهویه مطبوع (کولر): کنترل پنل دیجیتال و بلوور فن داخل کابین.
- فیوز شیشه‌بالابرها و آینه‌های برقی.
۲. جعبه فیوز داخل محفظه موتور فیدلیتی
این بخش قلب تپنده سیستم ایمنی برق خودرو است. قطعات حیاتی و پرمصرف موتور و سیستم‌های اصلی ماشین از این قسمت تغذیه می‌شوند.
- محل قرارگیری: زیر کاپوت، دقیقاً در سمت راست (سمت شاگرد یا راننده بسته به تیپ و سال ساخت، اما غالباً نزدیک به باتری و مخزن آب شیشه شوی) داخل یک جعبه پلاستیکی مشکی‌رنگ قرار دارد. روی درب این جعبه، نقشه کامل فیوزها و آمپر آن‌ها درج شده است.
قطعات و سیستم‌های تحت پوشش این جعبه:
- رله و فیوز فن خنک‌کننده رادیاتور
- رله پمپ بنزین (Fuel Pump)
- سیستم استارت و دینام
- کامپیوتر موتور (ECU) و جعبه دنده (گیربکس DCT)
- سیستم ترمز ضد قفل (ABS)
- بوق اصلی خودرو
راهنمای تصویری و نقشه‌خوانی فیوزهای فیدلیتی (به همراه عکس)
(در اینجا تصویری فرضی از جعبه فیوز داخل موتور و کابین فیدلیتی قرار می‌گیرد)
شکل ۱: نمای کلی جعبه فیوز محفظه موتور فیدلیتی و جایگذاری رله‌ها
شکل ۲: نقشه و چیدمان فیوزهای زیر داشبورد فیدلیتی
رنگ‌بندی استاندارد آمپر فیوزها:
برای اینکه بدانید هر فیوز چقدر جریان را تحمل می‌کند، از رنگ‌های استاندارد جهانی استفاده شده است:
- نارنجی: ۴۰ آمپر
- سبز: ۳۰ آمپر
- آبی: ۲۰ آمپر
- زرد: ۱۵ آمپر
- قرمز: ۱۰ آمپر
- آبی روشن: ۵ آمپر
علائم سوختن فیوز در فیدلیتی چیست؟
اگر یکی از تجهیزات برقی خودروی شما از کار افتاد، پیش از مراجعه به تعمیرگاه، حتماً جعبه فیوز را چک کنید. مهم‌ترین نشانه‌ها عبارتند از:
- کار نکردن فندکی ماشین یا شارژر فندکی.
- از کار افتادن ناگهانی نمایشگر مرکزی (مانیتور) یا دوربین ۳۶۰ درجه.
- روشن نشدن کولر یا دمنده هوا.
- کار نکردن برف‌پاک‌کن‌ها یا پمپ آب‌پاش.
- استارت نخوردن خودرو (در صورت سوختن فیوز یا رله استارت/پمپ بنزین).
نکات طلایی هنگام تعویض فیوز فیدلیتی
- خاموش کردن موتور: پیش از دست زدن به هرگونه فیوز، حتماً سوئیچ را ببندید و منفی باتری را جدا کنید تا از خطر اتصالی جلوگیری شود.
- استفاده از انبرک مخصوص: در درب هر جعبه فیوز، یک پنس یا انبرک کوچک پلاستیکی برای بیرون کشیدن فیوزها تعبیه شده است. هرگز با انبر دست‌های فلزی یا پیچ‌گوشتی فیوزها را نکشید.
- رعایت آمپر دقیق: اگر یک فیوز ۱۰ آمپر (قرمز) سوخت، هرگز آن را با فیوز ۲۰ آمپر جایگزین نکنید! این کار باعث ذوب شدن دسته‌سیم و بروز آتش‌سوزی خواهد شد. همیشه فیوز جایگزین باید دقیقاً هم‌آمپر با فیوز فابریک باشد.
- بررسی رله‌ها: رله‌ها با فیوزها متفاوتند. اگر رله‌ای بسوزد، معمولاً صدای “تک‌تک” قطع شدن به گوش می‌رسد یا قطعه مربوطه (مثل بوق یا فن) به طور کامل از کار می‌افتد. تست رله نیاز به مولتی‌متر دارد.
نتیجه‌گیری
شناخت جعبه فیوزها و رله‌های داخل موتور و کابین فیدلیتی به شما کمک می‌کند تا در سفرهای جاده‌ای یا مواقع اضطراری، نیازی به امداد خودرو نداشته باشید و مشکلات جزئی برق خودرو را شخصاً برطرف کنید. با این حال، اگر با تعویض فیوز، مشکل برطرف نشد و فیوز جدید بلافاصله سوخت، نشان‌دهنده یک اتصال کوتاه یا خرابی جدی در سیم‌کشی است که باید حتماً توسط برق‌کار مجرب بررسی شود.
اگر تجربه خاصی در زمینه تعویض فیوزهای فیدلیتی دارید، حتماً در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید!