مزایا و معایب در خصوص گاز سوزکردن خودروها

بخش اول: مزایای گازسوز کردن خودرو

• قیمت گاز (به‌ویژه CNG) به مراتب پایین‌تر از بنزین است و این موضوع هزینه‌های جاری رانندگان (به‌خصوص کسانی که مسافرکشی می‌کنند یا تردد روزانه زیادی دارند) را به شدت کاهش می‌دهد.

• سوخت گاز پاک‌تر از بنزین می‌سوزد. میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای، مونوکسید کربن و هیدروکربن‌های نسوخته در خودروهای گازسوز بسیار کمتر از بنزین است و کمک شایانی به کاهش آلودگی هوا می‌کند.

• گاز CNG دارای عدد اکتان بالاتری نسبت به بنزین معمولی است (حدود ۱۳۰). این به معنای مقاومت بسیار بالای سوخت در برابر پدیده احتراق خودبه‌خودی یا همان «ناک زدن» (دتونیشن) در موتور است.

• از آنجا که گاز به صورت بخار وارد موتور می‌شود، برخلاف بنزین رقیق‌کننده روغن نیست و رسوب کربنی کمتری روی شمع‌ها و پیستون‌ها باقی می‌گذارد؛ در نتیجه روغن موتور دیرتر سیاه و کثیف می‌شود.

بخش دوم: معایب و چالش‌های گازسوز کردن خودرو

• از آنجا که ارزش حرارتی گاز نسبت به بنزین کمتر است، خودرو در حالت گازسوز (مخصوصاً در سربالایی‌ها، زمان حرکت با کولر یا وقتی ماشین پر از سرنشین است) بین ۱۰ تا ۱۵ درصد افت شتاب و کشش را تجربه می‌کند.

• مخزن‌های گاز (به‌ویژه مخزن‌های سنگین فلزی CNG) حجم زیادی از صندوق عقب خودرو را اشغال می‌کنند که این موضوع برای سفرهای خانوادگی یا حمل بار محدودیت ایجاد می‌کند.

• مخزن‌های گاز وزن بسیار زیادی دارند (مخصوصاً مخزن‌های بزرگ CNG). این وزن اضافی دائماً روی محور عقب خودرو سنگینی می‌کند و باعث افت ارتفاع عقب، فرسودگی زودرس کمک‌فنرهای عقب، فنر لول‌ها و جلوبندی می‌شود.

• بنزین خاصیت روان‌کنندگی دارد، اما گاز ماهیتی «خشک» دارد. این خشکی به همراه حرارت بالای احتراق گاز، باعث داغ‌تر شدن سرسیلندر، سوختن زودهنگام سوپاپ‌ها و نشستن سیت سوپاپ می‌شود و نیاز به فیلرگیری یا تعمیرات سرسیلندر را افزایش می‌دهد.

• مخزن‌های گاز تحت فشار بسیار بالایی (حدود ۲۰۰ بار در CNG) قرار دارند. اگر مخزن‌ها از برندهای متفرقه باشند، تست چشمی و هیدرواستاتیک دوره‌ای انجام نشود یا خودرو دچار تصادف شدید از ناحیه عقب شود، خطر انفجار یا نشتی گاز وجود دارد (البته سیستم‌های ایمنی جدید و شیرهای مخزن تا حد زیادی این خطرات را کاهش داده‌اند).

• خودروهای گازسوز (مخصوصاً مدل‌های قدیمی‌تر با سیستم‌های کارگاهی) در روزهای بسیار سرد زمستان گاهی برای روشن شدن یا تعویض اتوماتیک سوخت از گاز به بنزین با مشکل مواجه می‌شوند و نیاز به استارت با بنزین دارند.

جمع‌بندی: آیا گازسوز کردن به صرفه است؟

• برای چه کسانی مناسب است؟ کسانی که رانندگان تاکسی یا آژانس هستند، مسافت‌های طولانی روزانه طی می‌کنند و خودروی آن‌ها کاربری عمومی یا باربری سبک دارد، با وجود استهلاک بالاتر، از نظر اقتصادی سود زیادی از گازسوز کردن می‌برند.
• برای چه کسانی مناسب نیست؟ افرادی که استفاده کمی از خودرو دارند، به فضای صندوق عقب نیاز مبرم دارند یا به نرمی و شتاب خودرو اهمیت زیادی می‌دهند، بهتر است از سیستم‌های بنزین‌سوز فابریک استفاده کنند.