تعویض تسمه تایم خودروی کیا ریو (Kia Rio) یکی از مهم‌ترین سرویس‌های دوره‌ای این خودرو است (معمولاً هر ۶۰,۰۰۰ کیلومتر یا ۴ سال). از آنجایی که موتور ریو از نوع برخورد (Interference Engine) است، در صورت بریدن یا تایم نبودن تسمه، سوپاپ‌ها کج شده و خسارت سنگینی به موتور وارد می‌شود.
در ادامه، راهنمای گام‌به‌گام تعویض تسمه تایم و بلبرینگ‌های تایم ریو آورده شده است.
ابزار و قطعات مورد نیاز
-
تسمه تایم نو (توصیه می‌شود بلبرینگ سفت‌کن و بلبرینگ ثابت نیز همراه آن تعویض شوند)
-
آچار بکس و آچار تخت (شماره‌های ۱۰، ۱۲، ۱۴، ۱۷ و ۲۱)
-
جک و پایه جک (خرک)
-
آچار چرخ
-
چسب آب‌بندی یا گریس (در صورت نیاز)
مراحل تعویض تسمه تایم ریو
1.آماده‌سازی و ایمنی:قبل از شروع کار حتماً باتری را قطع کنید.
-
خودرو را روی سطح صاف پارک کرده، ترمز دستی را بکشید و بست منفی باتری را باز کنید.
-
چرخ سمت جلوی شاگرد (راست) را باز کنید.
-
شلگیر پلاستیکی زیر گلگیر و سینی زیر موتور را باز کنید تا دسترسی به فولی میل‌لنگ فراهم شود.
2.باز کردن تسمه‌های دینام و کولر و فولی‌ها:
-
پیچ‌های پایه دینام و پمپ هیدرولیک را شل کنید تا شلی تسمه دینام و تسمه کولر/هیدرولیک حاصل شود و آن‌ها را خارج کنید.
-
با آچار بکس ۲۱ (یا ۱۷ بسته به نوع پیچ) پیچ سر میل‌لنگ را باز کرده و فولی (پولی) سر میل‌لنگ را بیرون بکشید.
-
قاب‌های پلاستیکی بالا و پایین تسمه تایم را با باز کردن پیچ‌های ۱۰ میلی‌متری آن‌ها جدا کنید.
3.تایم کردن موتور (تطبیق علائم تایمینگ):حسースترین مرحله؛ بدون تغییر دادن این نشانه‌ها کار را ادامه دهید.
-
علائم میل‌سوپاپ (Up): پیچ سر میل‌لنگ را به صورت موقت ببندید و موتور را در جهت ساعت‌گرد بچرخانید تا علامت I و E یا علامت روی چرخ‌دنده میل‌سوپاپ کاملاً با نشانگر روی پوسته سرسیلندر (علامت فلش یا بریدگی بالا) روبروی هم قرار گیرند. معمولاً کلمه UP روی چرخ‌دنده میل‌سوپاپ رو به بالا قرار می‌گیرد.
-
علائم میل‌لنگ: خار یا علامت روی چرخ‌دنده میل‌لنگ باید دقیقاً در امتداد علامت/فلش روی پوسته موتور (ساعت ۱۲) تنظیم شود.
4.باز کردن تسمه تایم کهنه و بلبرینگ‌ها:
-
پیچ پایه بلبرینگ سفت‌کن (Tensioner) را شل کنید تا فنر آن آزاد شود و فشار از روی تسمه برداشته شود.
-
تسمه تایم قدیمی را به آرامی خارج کنید.
-
بلبرینگ سفت‌کن و بلبرینگ هرزگرد (Idler) کهنه را باز کرده و بلبرینگ‌های نو را در جای خود ببندید (پیچ سفت‌کن را فعلاً کاملاً محکم نکنید).
5.نصب تسمه تایم جدید و تنظیم کشش:
-
تسمه تایم نو را جا بزنید. جهت حرکت تسمه (در صورت داشتن فلش) باید به سمت چرخش راست‌گرد موتور باشد.
-
ترتیب جا زدن تسمه: ابتدا چرخ‌دنده میل‌لنگ $\rightarrow$ بلبرینگ هرزگرد ثابت $\rightarrow$ چرخ‌دنده میل‌سوپاپ $\rightarrow$ بلبرینگ سفت‌کن.
-
مطمئن شوید که سمت راست تسمه (بین میل‌لنگ و میل‌سوپاپ) کاملاً کشیده و بدون لقی باشد.
-
فنر بلبرینگ سفت‌کن را آزاد کنید تا فشار لازم را به تسمه وارد کند، سپس پیچ بلبرینگ سفت‌کن را با گشتاور مشخص محکم کنید.
6.تست نهایی و بستن اجزا:
-
میل‌لنگ را با آچار دو دور کامل (۷۲۰ درجه) به سمت راست بچرخانید.
-
مجدداً علائم تایمینگ روی میل‌سوپاپ و میل‌لنگ را چک کنید. اگر حتی یک دنده جابه‌جا شده باشد، باید تسمه را باز کرده و دوباره تنظیم کنید.
-
پس از اطمینان از صحت علائم، قاب‌های بالا و پایین تسمه تایم، فولی میل‌لنگ، تسمه‌های دینام/کولر، شلگیر و چرخ را به ترتیب باز کردن مجدداً ببندید.
نکات طلایی در تعویض تسمه تایم ریو
-
عدم چرخش مجزای میل‌سوپاپ: زمانی که تسمه تایم باز است، از چرخاندن جداگانه و زیاد میل‌لنگ یا میل‌سوپاپ خودداری کنید تا سوپاپ‌ها با پیستون برخورد نکنند.
-
تست میزان کشش تسمه: تسمه نباید خیلی شل باشد (باعث رد کردن دنده می‌شود) و نباید بیش از حد سفت باشد (باعث صدای سوت و خرابی زودرس بلبرینگ‌ها و واترپمپ می‌شود). قانون کلی این است که تسمه در طولانی‌ترین فاصله خود نباید بیش از ۹۰ درجه بچرخد.
-
بررسی واترپمپ: هنگام تعویض تسمه تایم، حتماً زیر واترپمپ را از نظر نشتی ضدیخ یا لق بودن بلبرینگ آن بررسی کنید.
