مبدل کاتالیستی یا کاتالیزور (Catalytic Converter) یکی از حیاتی‌ترین قطعات سیستم اگزوز خودروهای مدرن است که درست بعد از منیفولد خروجی دود و قبل از منبع اگزوز قرار می‌گیرد.

وظیفه اصلی کاتالیزور چیست؟

موتور خودرو در اثر احتراق سوخت‌های فسیلی (بنزین یا گازوئیل)، گازهای بسیار سمی و خطرناکی تولید می‌کند. کاتالیزور طی یک واکنش شیمیایی گرمازا، این گازهای سمی را به ترکیبات بی‌خطر یا کم‌خطر تبدیل می‌کند:

• هیدروکربن‌های نسوخته (HC): تبدیل به بخار آب ($H_2O$) و دی‌اکسید کربن ($CO_2$).

• مونوکسید کربن (CO): تبدیل به دی‌اکسید کربن ($CO_2$).

• اکسیدهای نیتروژن ($NO_x$): تبدیل به گاز نیتروژن بی‌خطر ($N_2$) و اکسیژن ($O_2$).

طول عمر کاتالیزور چقدر است؟

به طور میانگین، طول عمر مفید یک کاتالیزور بین ۸۰,۰۰۰ تا ۱۲۰,۰۰۰ کیلومتر یا حدود ۳ تا ۵ سال کارکرد خودرو است. پس از این مدت، لایه فلزات گران‌بها خاصیت شیمیایی خود را از دست داده یا منافذ سرامیک بر اثر دوده‌های حاصل از سوخت ناقص مسدود می‌شوند.