راهنمای جامع نحوه هواگیری جک J5؛ علت، علائم و مراحل قدمبهقدم
چری و جک سالهاست که سهم بزرگی از بازار خودروهای اقتصادی و نیمهلوکس ایران را به خود اختصاص دادهاند. در میان محصولات شرکت جک (JAC)، سدان جک J5 به دلیل طراحی عامهپسند، سواری نرم و کابین جادار طرفداران زیادی دارد. با این حال، مانند هر خودروی دیگری، این ماشین نیز پس از مدتی کارکرد نیاز به رسیدگیهای فنی پیدا میکند.
یکی از مشکلات رایج در سیستمهای هیدرولیک و خنککننده این خودرو، ورود هوا به درون مدار است. در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به طور جامع به بررسی نحوه هواگیری جک J5، سیستم ترمز و سیستم خنککننده (رادیاتور) آن بپردازیم تا اگر با کاهش عملکرد ترمز یا داغ شدن موتور مواجه شدید، بتوانید علت را ریشهیابی کنید.
چرا هواگیری جک J5 اهمیت دارد؟
پیش از اینکه سراغ آموزش برویم، باید بدانیم چرا هواگیری این خودرو تا این حد حیاتی است. سیستمهای حیاتی خودرو مانند ترمز و خنککننده بر پایه مایعات (روغن ترمز و ضد یخ) کار میکنند. مایعات تراکمناپذیر هستند؛ یعنی وقتی به آنها فشار میآورید، نیرو را به طور کامل منتقل میکنند.
اما هوا تراکمپذیر است! وجود حتی مقدار کمی هوا در این مدارها باعث میشود فشار به جای انتقال به قطعه نهایی (کالیپر ترمز یا بلوک موتور)، صرف متراکم کردن حبابهای هوا شود. نتیجه این امر؟ کاهش شدید قدرت ترمزگیری یا داغ شدن بیش از حد موتور (کاهش راندمان رادیاتور).
در جک J5، هواگیری عمدتاً در دو بخش انجام میشود:
- هواگیری سیستم ترمز (پس از تعویض روغن ترمز، تعمیر پمپ ترمز یا تعویض لنتها در صورت نیاز)
- هواگیری سیستم خنککننده یا رادیاتور (پس از تعویض ترموستات، واترپمپ یا ضد یخ)
بخش اول: آموزش قدمبهقدم هواگیری ترمز جک J5
اگر پدال ترمز خودروی شما اصطلاحاً «اسفنجی» شده است، یعنی با فشردن پدال، احساس میکنید پدال نرمتر از حالت عادی پایین میرود و قدرت ترمزگیری کم شده است، احتمالاً هوا وارد سیستم ترمز شده است.
ابزار مورد نیاز:
- روغن ترمز استاندارد (مطابق با دفترچه راهنمای جک J5، معمولاً DOT4)
- آچار تخت (معمولاً سایز ۸ یا ۱۰ برای شیر هواگیری یا همان پیچیلو)
- یک تکه شیلنگ شفاف نازک
- ظرف کوچک برای جمعآوری روغن کهنه
- یک نفر همکار برای فشردن پدال ترمز
مراحل انجام کار:
- بررسی مخزن روغن ترمز: کاپوت را بالا بزنید و مخزن روغن ترمز را بررسی کنید. مخزن را تا خط MAX با روغن ترمز تازه پر کنید. (در طول کار مرتباً این سطح را چک کنید تا مبادا خالی شود، وگرنه دوباره هوا وارد سیستم میشود).
- شروع از دورترین چرخ: قانون کلی در هواگیری ترمز این است که از دورترین چرخ نسبت به پدال ترمز شروع کنید و به نزدیکترین چرخ برسید. ترتیب استاندارد در جک J5 معمولاً به این صورت است:
- چرخ عقب سمت شاگرد
- چرخ عقب سمت راننده
- چرخ جلو سمت شاگرد
- چرخ جلو سمت راننده
- اتصال شیلنگ به شیر هواگیری: شیلنگ شفاف را به شیر هواگیری (Bleeder Screw) روی کالیپر چرخ وصل کنید و سر دیگر آن را درون ظرف قرار دهید.
- دستور پدال: به همکار خود بگویید چند بار پدال ترمز را پشت سر هم فشار دهد و در نهایت پدال را پایین نگه دارد.
- باز کردن شیر: در حالی که همکارتان پدال را نگه داشته، آچار را روی شیر هواگیری قرار دهید و آن را حدود نیم دور باز کنید. خواهید دید که روغن کهنه همراه با حبابهای هوا از طریق شیلنگ خارج میشود و پدال ترمز کف ماشین میخوابد.
- بستن شیر و رها کردن پدال: پیش از اینکه پدال ترمز کاملاً به کف برسد (همکارم باید به شما بگوید)، شیر هواگیری را محکم ببندید. حالا همکار میتواند پدال را رها کند.
- تکرار چرخه: مراحل ۴ تا ۶ را آنقدر تکرار کنید که هیچ حباب هوایی در شیلنگ شفاف دیده نشود و روغن خروجی کاملاً زلال و یکدست باشد.
- تکرار برای سایر چرخها: همین روند را برای ۳ چرخ دیگر نیز انجام دهید.
- تنظیم نهایی: در نهایت سطح روغن ترمز را در مخزن تنظیم کنید، درب آن را محکم ببندید و عملکرد پدال ترمز را پیش از حرکت در یک محیط خلوت تست کنید.
بخش دوم: نحوه هواگیری رادیاتور و سیستم خنککننده جک J5
اگر آمپر آب جک J5 شما نوسان دارد، یا موتور زودتر از حد معمول داغ میکند، ممکن است هوا در مدار خنککننده گیر کرده باشد. این مشکل معمولاً پس از تعمیرات موتور، تعویض واشر سرسیلندر یا تعویض مایع خنککننده رخ میدهد.
مراحل هواگیری رادیاتور جک J5:
- سرد بودن موتور: موتور باید کاملاً سرد باشد تا خطری از ناحیه پاشش آب داغ یا سوختگی وجود نداشته باشد.
- باز کردن درب قمقمه آب یا رادیاتور: درب مخزن انبساط (قمقمه) یا رادیاتور را باز کنید.
- پر کردن مایع خنککننده: مخلوطی استاندارد از آب مقطر و ضد یخ (نسبت ۵۰-۵۰) را به آرامی درون مخزن بریزید تا کاملاً پر شود.
- پیدا کردن پیچ هواگیری: در موتورهای جک J5 (موتورهای ۱.۵ لیتری و ۱.۸ لیتری)، معمولاً در بالاترین نقطه سیستم خنککننده (نزدیک ترموستات یا لولههای ورودی به بخاری کابین) یک پیچ هواگیری کوچک تعبیه شده است. (اگر پیچ هواگیری نیافتید، نگران نباشید؛ روش خودکار نیز وجود دارد).
- روشن کردن خودرو: ماشین را روشن کنید و اجازه دهید درجا کار کند. بخاری خودرو را روی دور تند و گرمای کامل قرار دهید تا آب در رادیاتور بخاری نیز جریان پیدا کند.
- خروج حبابها: با کار کردن موتور، پمپ آب (واترپمپ)، مایع را به گردش درمیآورد و حبابهای هوا به سمت بالاترین نقطه (درب باز مخزن یا پیچ هواگیری) هدایت میشوند. در این حالت ممکن است سطح آب پایین برود؛ مرتباً به مخزن آب اضافه کنید.
- بستن سیستم: وقتی دیدید دیگر حباب هوا از دهانه مخزن خارج نمیشود و سطح آب ثابت مانده است، درب مخزن را ببندید. اجازه دهید فن خودرو چند بار روشن و خاموش شود تا از عملکرد صحیح ترموستات مطمئن شوید.
نکات ایمنی و طلایی برای جک J5
- استفاده از مواد باکیفیت: برای سیستم ترمز جک J5 هرگز از روغنهای بیکیفیت استفاده نکنید. سیستم ترمز این خودرو حساس است و روغن نامرغوب به کاسهنمدها آسیب میزند.
- جمعآوری روغن ترمز کهنه: روغن ترمز بسیار خورنده است. مراقب باشید روی رنگ بدنه خودرو نریزد و در صورت ریختن، سریعاً با آب بشویید.
- مراجعه به متخصص: اگر پس از انجام مراحل بالا، همچنان پدال ترمز اسفنجی بود یا خودروی شما آمپر میچسباند، احتمال خرابی قطعاتی مانند master cylinder (پمپ ترمز اصلی) یا نیمسوز شدن واشر سرسیلندر وجود دارد. در این شرایط حتماً به یک مکانیک متخصص جک مراجعه کنید.
نتیجهگیری
هواگیری جک J5 در بخش ترمز و سیستم خنککننده، اگرچه نیازمند دقت و حوصله است، اما با داشتن ابزار اولیه و کمی مهارت فنی در خانه نیز قابل انجام است. با انجام به موقع این کار، نه تنها ایمنی خود و سرنشینان را تضمین میکنید، بلکه طول عمر قطعات فنی خودروی جک J5 خود را نیز بهmaximum میرسانید.
اگر درباره مراحل بالا سوالی دارید یا تجربیات متفاوتی در تعمیر جک J5 دارید، حتماً در بخش نظرات با ما و سایر خوانندگان به اشتراک بگذارید!