راهنمای جامع تعویض و هواگیری مایع خنک‌کننده (کولانت / ضدیخ) خودرو
مایع خنک‌کننده موتور که در زبان عامیانه به آن «آب رادیاتور» و در اصطلاح فنی به آن «کولانت یا ضدیخ-ضدجوش» گفته می‌شود، نقش حیاتی در تنظیم دمای پیشرانه ایفا می‌کند. بر خلاف تصور عموم، وظیفه ضدیخ صرفاً جلوگیری از یخ زدن آب در زمستان نیست، بلکه این مایع نقطه جوش آب را بالا برده و از خوردگی، زنگ‌زدگی و تشکیل رسوب در مجاری آلومینیومی و چدنی موتور جلوگیری می‌کند. با گذشت زمان و کارکرد مداوم، افزودنی‌های شیمیایی و بازدارنده‌های خوردگی درون ضدیخ خاصیت خود را از دست داده و مایع دچار اسیدی شدن می‌شود. به همین دلیل، تعویض دوره‌ای مایع خنک‌کننده و هواگیری صحیح سیستم از مهم‌ترین اقدامات نگهداری خودرو است. در این مقاله به بررسی تخصصی مراحل تعویض و هواگیری اصولی سیستم خنک‌کننده می‌پردازیم.
۱. چرا و چه زمانی باید مایع خنک‌کننده را تعویض کرد؟
انباشت رسوبات و تغییرات شیمیایی ضدیخ کهنه باعث مسدود شدن لوله‌های باریک رادیاتور، خرابی واشر واترپمپ و پوسیدگی پولکی‌های موتور می‌شود.
-
به طور استاندارد، توصیه می‌شود مایع خنک‌کننده خودرو هر سال یک‌بار (یا هر ۳۰ هزار تا ۵۰ هزار کیلومتر) به طور کامل تخلیه و با مایع تازه جایگزین شود.
-
همیشه باید از ترکیب استاندارد (معمولاً ۵۰ درصد ضدیخ خالص و ۵۰ درصد آب مقطر) استفاده کرد. استفاده از آب شهری به دلیل املاح بالا موجب رسوب‌گذاری شدید می‌شود.
۲. ابزار و تجهیزات مورد نیاز برای تعویض کولانت
-
ضدیخ استاندارد و آب مقطر (یا مایع کولانت آماده مصرف)
-
ظرف مناسب برای جمع‌آوری مایع کهنه (برای حفاظت از محیط زیست، ضدیخ سم خطرناکی برای حیوانات است)
-
آچار یا انبردست برای باز کردن بست‌های شیلنگ
-
دستکش ایمنی و عینک محافظ