رفع ایراد صدای غیرعادی فرمان سمند، پژو ۴۰۵ و پارس
اگر سوار بر خودروهای ملی خانواده پژو و سمند (پژو ۴۰۵، پژو پارس یا سمند ملی و XU7) هستید، احتمالاً حداقل یک‌بار با صداهای عجیب و آزاردهنده هنگام چرخاندن فرمان مواجه شده‌اید. این صداها که معمولاً به صورت تق‌تق، زوزه کشیدن، جیغ زدن یا غرغر کردن خود را نشان می‌دهند، نه تنها آرامش رانندگی را بر هم می‌زنند، بلکه زنگ خطری برای خرابی قطعات حیاتی سیستم تعلیق و فرمان هستند.
در این مقاله تخصصی از بلاگ، به عنوان یک راهنمای جامع، قصد داریم دلایل اصلی ایجاد صدای غیرعادی فرمان در خودروهای سمند، پژو ۴۰۵ و پارس را بررسی کرده و بهترین روش‌های رفع آن‌ها را به شما آموزش دهیم.
چرا فرمان سمند و پژو صدا می‌دهد؟ (آشنایی با ساختار)
خودروهای پژو ۴۰۵، پارس و سمند از سیستم‌های فرمان هیدرولیک بهره می‌برند. در این سیستم‌ها، قطعات مکانیکی (مانند جعبه فرمان، سیبک‌ها، بلبرینگ چرخ) در کنار قطعات هیدرولیکی (پمپ هیدرولیک، شیلنگ‌ها و روغن) کار می‌کنند. هرگونه خرابی، لقی، کمبود روغن یا سایش در این مجموعه می‌تواند به تولید صدای غیرعادی منجر شود.
۱. صدای زوزه یا غرغر فرمان (هنگام چرخش یا درجا)
اگر وقتی فرمان را می‌چرخانید (مخصوصاً در حالت درجا یا سرعت‌های پایین)، صدایی شبیه به زوزه کشیدن، زوزه باد یا غرغر از موتور شنیده می‌شود، مشکل معمولاً مربوط به سیستم هیدرولیک است.
دلایل اصلی:
- کمبود روغن هیدرولیک: شایع‌ترین دلیل زوزه فرمان، کاهش سطح روغن هیدرولیک به دلیل نشتی است.
- خرابی پمپ هیدرولیک (پمپ فرمان): اگر پمپ مستهلک شده باشد یا هوا گرفته باشد، صدای زوزه شدیدی تولید می‌کند.
- ورود هوا به سیستم هیدرولیک: هوا گرفتن مدار هیدرولیک باعث ایجاد صدا و سفت شدن مقطعی فرمان می‌شود.
- شل بودن یا خرابی تسمه پمپ هیدرولیک: تسمه‌ای که پمپ را می‌چرخاند اگر شل باشد یا کیفیت خود را از دست بدهد، زوزه می‌کشد.
راه‌حل و رفع ایراد:
- سطح روغن هیدرولیک را بررسی کنید. در صورت کم بودن، روغن استاندارد را اضافه کرده و به دنبال منشا نشتی (معمولاً از کاسه نمد جعبه فرمان یا شیلنگ‌ها) باشید.
- تسمه هیدرولیک را بازدید و در صورت نیاز رگلاژ یا تعویض کنید.
- سیستم را هواگیری کنید.
۲. صدای جیغ یا سوت کشیدن (هنگام چرخش کامل فرمان)
آیا وقتی فرمان را تا ته (اصطلاحاً تا قفل کامل) می‌چرخانید صدای جیغ می‌شنوید؟
دلیل اصلی:
این صدا معمولاً ناشی از کشیده شدن بیش از حد تسمه دینام و هیدرولیک یا تمام شدن عمر تسمه است. همچنین نگه داشتن بیش از حد فرمان در حالت قفل کامل (بیشتر از ۵ ثانیه) به پمپ هیدرولیک فشار آورده و صدای جیغ ایجاد می‌کند.
راه‌حل و رفع ایراد:
- از نگه داشتن طولانی‌مدت فرمان در حالت قفل کامل خودداری کنید.
- تسمه هیدرولیک را بررسی کرده و در صورت چرب شدن یا ترک خوردن، آن را تعویض کنید.
۳. صدای تق‌تق، توق‌توق یا کلیک (هنگام چرخش فرمان یا عبور از دست‌انداز)
اگر با چرخاندن فرمان درجا یا عبور از چاله‌ها صدای «تق» یا «توق» می‌شنوید، مشکل قطعا مکانیکی است و مربوط به جلوبندی یا جعبه فرمان می‌شود. خودروهای پژو و پارس حساسیت بالایی در قسمت جلوبندی دارند.
دلایل اصلی:
- خرابی سیبک‌های فرمان و طبق‌ها: لقی در مفصل‌ها و سیبک‌ها باعث ایجاد صدای تق‌تق می‌شود.
- خرابی قرقری فرمان (مفصل جعبه فرمان): مهره‌ها و بوش‌های داخل قرقری مستهلک شده‌اند.
- خرابی چهارشاخ فرمان: اگر صدا از داخل کابین و نزدیک پای راننده شنیده شود، معمولاً چهارشاخ فرمان خراب است.
- خرابی کمک‌ف فنرها و بربرینگ سر کمک: در هنگام چرخش فرمان، فنر باید بچرخد؛ اگر بلبرینگ سر کمک خراب باشد، فنر با تق‌تق می‌چرخد.
- لقی در خود جعبه فرمان (شیر فرمان یا شانه ای): در مدل‌های جعبه فرمان شیر و دنده‌ای، خلاص شدن بیش از حد قطعات داخلی صدا تولید می‌کند.
راه‌حل و رفع ایراد:
- خودرو را روی چال سرویس ببرید و جلوبندی را آچارکشی و بازدید کنید.
- سیبک‌ها و قرقری‌های خراب را حتماً با قطعات باکیفیت و اصل تعویض کنید (قطعات بی‌کیفیت در مدت کوتاهی دوباره به صدا می‌افتند).
- بلبرینگ سر کمک‌ها را بررسی و در صورت خشکی یا خرابی تعویض کنید.
- در صورت خرابی جعبه فرمان، توسط مکانیک متخصص آن را تعمیر (تعویض بوش و اورینگ) یا تعویض کنید.
چک‌لیست سریع برای عیب‌یابی صدای فرمان پژو و سمند
| نوع صدا | محل احتمالی مشکل | اقدام فوری |
|---|---|---|
| زوزه کشیدن | پمپ هیدرولیک یا کمبود روغن | بررسی سطح روغن و تسمه |
| جیغ کشیدن | تسمه هیدرولیک | تعویض یا تنظیم تسمه |
| تق‌تق هنگام چرخش | سیبک، قرقری یا بلبرینگ سر کمک | مراجعه به جلوبندی‌ساز |
| تق‌تق از داخل کابین | چهارشاخ فرمان | گریس‌کاری یا تعویض چهارشاخ |
نکات طلایی برای پیشگیری از خرابی سیستم فرمان سمند و پارس
- فرمان را تا ته نگه ندارید: وقتی فرمان به قفل کامل می‌رسد، فشار روغن هیدرولیک به اوج می‌رسد. این کار به پمپ آسیب می‌زند.
- درجا فرمان نچرخانید: تا حد امکان هنگام حرکت دادن خودرو (حتی با سرعت بسیار کم) فرمان را بچرخانید تا اصطکاک لاستیک با زمین کمتر شده و به جعبه فرمان فشار کمتری وارد شود.
- روغن هیدرولیک را تعویض کنید: خیلی از رانندگان فکر می‌کنند روغن هیدرولیک نیاز به تعویض ندارد؛ پیشنهاد می‌شود هر ۵۰ هزار کیلومتر روغن هیدرولیک تعویض شود.
- استفاده از قطعات اصلی (OEM): سیستم فرمان مستقیم با ایمنی خودرو در ارتباط است. همیشه از لوازم جلوبندی و روغن‌های استاندارد استفاده کنید.
نتیجه‌گیری
صدای غیرعادی فرمان در خودروهای سمند، پژو ۴۰۵ و پژو پارس نشانه فرسودگی قطعات است و نادیده گرفتن آن می‌تواند منجر به بریدن فرمان، قفل شدن آن و بروز تصادفات خطرناک شود. پیشنهاد می‌شود به محض شنیدن صداهای نامبرده، خودرو را نزد یک مکانیک یا جلوبندی‌ساز مجرب ببرید تا با هزینه‌ای کمتر، مشکل را پیش از ایجاد خسارت سنگین برطرف کنید.
اگر شما هم تجربه‌ای در خصوص رفع صدای فرمان پژو یا سمند دارید، در بخش نظرات با ما و سایر خوانندگان به اشتراک بگذارید!