نکات ضروری قبل از هواگیری رادیاتور
با شروع فصل سرما و روشن شدن سیستم‌های گرمایشی، یکی از رایج‌ترین مشکلاتی که ممکن است با آن مواجه شوید، سرد بودن قسمت بالایی رادیاتور در حالی که پایین آن گرم است، یا شنیدن صداهای عجیب (مانند شرشر آب یا تق‌تق) از داخل لوله‌هاست. این نشانه‌ها به شما می‌گویند که سیستم گرمایشی شما نیاز به هواگیری دارد.
هواگیری رادیاتور یکی از کارهای فنی ساده‌ای است که خودتان می‌توانید انجام دهید، اما رعایت برخی نکات پیش از شروع کار از بروز خسارات احتمالی و کثیف کاری جلوگیری می‌کند. در این مقاله از وبلاگ، قصد داریم به بررسی مهم‌ترین نکات ضروری قبل از هواگیری رادیاتور بپردازیم تا این کار را به بهترین و ایمن‌ترین شکل ممکن انجام دهید.
چرا هواگیری رادیاتور اهمیت دارد؟
پیش از پرداختن به نکات پیش از کار، بهتر است بدانیم چرا هواگیری ضروری است. با گذشت زمان، هوا وارد مدار سیستم گرمایشی (پکیج یا موتورخانه) می‌شود. این هوا به دلیل سبکی در بالاترین نقطه رادیاتور تجمع می‌کند. وجود هوا مانع از جریان یافتن کامل آب گرم در رادیاتور شده و در نتیجه راندمان گرمایشی آن به شدت کاهش می‌یابد. هواگیری باعث می‌شود:
- راندمان حرارتی رادیاتورها به حداکثر برسد.
- در مصرف انرژی و گاز صرفه‌جویی شود.
- از فشار آمدن به پمپ پکیج جلوگیری شود.
- سر و صدای مزاحم رادیاتورها از بین برود.
نکات طلایی قبل از هواگیری رادیاتور که باید بدانید
انجام بدون فکر و عجولانه هواگیری می‌تواند باعث سوختگی با آب داغ، کاهش شدید فشار پکیج یا حتی آسیب به سیستم شود. بنابراین، پیش از چرخاندن پیچ هواگیری، حتماً نکات زیر را رعایت کنید:
۱. خاموش کردن سیستم گرمایشی (پکیج یا موتورخانه)
مهم‌ترین قانون قبل از شروع هواگیری این است که سیستم گرمایشی را کاملاً خاموش کنید. اگر پکیج روشن باشد، پمپ آن به کار خود ادامه می‌دهد و هوا را بیشتر به داخل لوله‌ها و رادیاتورها پمپاژ می‌کند. علاوه بر این، آب داخل سیستم با فشار و دمای بالا در گردش است که خطر سوختگی شدید را به همراه دارد. حداقل ۱۵ تا ۳۰ دقیقه به سیستم فرصت دهید تا کاملاً خنک شود.
۲. آماده‌سازی ابزار مناسب
برای این کار به ابزار پیچیده‌ای نیاز ندارید، اما داشتن وسایل زیر کار را بسیار تمیزتر و راحت‌تر پیش می‌برد:
- آچار مخصوص هواگیری (یا پیچ‌گوشتی تخت): برای باز کردن شیر هواگیری رادیاتور.
- یک ظرف کوچک یا کاسه: برای جمع‌آوری آب کثیف و سیاهی که هنگام هواگیری خارج می‌شود.
- دستمال کهنه یا حوله: برای تمیز کردن احتمالی قطرات آب روی زمین یا بدنه رادیاتور.
- دستکش کار: برای محافظت از دست‌ها (آب خروجی ممکن است هنوز ولرم یا رسوب‌دار باشد).
۳. بررسی و تنظیم فشار پکیج (مانومتر)
این نکته‌ای است که بسیاری از افراد آن را فراموش می‌کنند! پس از اتمام هواگیری، مقداری از آب سیستم خارج می‌شود و به تبع آن، فشار پکیج کاهش می‌یابد.
- قبل از شروع، عقربه فشارسنج (مانومتر) پکیج را نگاه کنید (معمولاً باید بین ۱ تا ۱.۵ بار باشد).
- پس از اتمام هواگیری، فشار پکیج افت خواهد کرد و شما باید از طریق شیر پرکن پکیج (که معمولاً در زیر آن قرار دارد) دوباره فشار را به حد استاندارد برسانید. اگر این کار را نکنید، پکیج خطای کمبود فشار داده و خاموش می‌شود.
۴. شناسایی رادیاتورهایی که نیاز به هواگیری دارند
نیازی نیست تمام رادیاتورهای خانه را کورکورانه هواگیری کنید. ابتدا سیستم را روشن کنید و دست خود را روی رادیاتورها بکشید. رادیاتورهایی که سردی ناهمگون دارند (پایین گرم و بالا سرد) یا صدای شرشر آب می‌دهند را شناسایی کرده و اولویت را به آن‌ها بدهید. معمولاً هواگیری را از طبقات پایین‌تر شروع کرده و به طبقات بالاتر می‌روید.
۵. محافظت از فرش و مبلمان نزدیک رادیاتور
آبی که در هنگام هواگیری از رادیاتور خارج می‌شود معمولاً سیاه، زنگ‌زده و دارای رسوب است که می‌تواند فرش، پارکت یا مبلمان شما را لکه‌دار کند. حتماً یک حوله یا کهنه را در زیر شیر هواگیری و روی زمین پهن کنید تا قطرات آب را جذب کند.
مراحل کوتاه هواگیری (پس از رعایت نکات بالا)
اکنون که نکات پیش از کار را رعایت کرده‌اید، می‌توانید مراحل زیر را انجام دهید:
- آچار هواگیری را روی پیچ مخصوص (معمولاً در گوشه بالایی رادیاتور) قرار دهید.
- ظرف را زیر شیر بگیرید.
- پیچ را به آرامی (در خلاف جهت عقربه‌های ساعت) نیم دور بچرخانید تا صدای «هیس» خارج شدن هوا را بشنوید.
- اجازه دهید هوا کاملاً خارج شود تا زمانی که آب به صورت یکنواخت و بدون حباب از شیر بیرون بزند.
- پیچ را ببندید (زیاد سفت نکنید که رزوه آن خراب شود).
- به سراغ پکیج رفته و فشار را تنظیم کنید.
سوالات متداول
آیا هواگیری رادیاتور در تابستان هم لازم است؟ خیر، در فصل تابستان سیستم گرمایشی پکیج خاموش است و آب در گردش نیست. بهترین زمان برای هواگیری، آغاز فصل سرما (پاییز) یا زمانی است که متوجه افت گرمای رادیاتورها شده‌اید.
چرا بعد از هواگیری پکیج ارور می‌دهد؟ همان‌طور که گفته شد، تخلیه هوا به همراه مقداری آب است که باعث افت فشار سیستم می‌شود. دیدن ارور کاهش فشار پس از هواگیری کاملاً طبیعی است و با باز کردن شیر پرکن پکیج و رساندن عقربه به عدد ۱.۵ برطرف می‌شود.
سخن پایانی
هواگیری رادیاتور کاری فنی اما بسیار ساده است که با رعایت نکات ایمنی ذکر شده در این مقاله، به‌راحتی در خانه قابل انجام است. با صرف فقط چند دقیقه وقت و رعایت مواردی چون خاموش کردن پکیج، آماده‌سازی ابزار و توجه به افت فشار سیستم، می‌توانید از زمستانی گرم و بدون دغدغه در کنار خانواده لذت ببرید. اگر پس از هواگیری همچنان رادیاتورها سرد ماندند، احتمال رسوب‌گرفتگی وجود دارد که در این صورت باید از یک تکنسین مجرب برای رسوب‌زدایی کمک بگیرید.