آموزش تعویض دسته موتور و دسته گیربکس پراید
راهنمای جامع تعویض دسته موتور و دسته گیربکس پراید (همراه با نکات طلایی)
اگر هنگام تعویض دنده‌ها، روشن کردن خودرو یا عبور از دست‌اندازها متوجه لرزش‌های آزاردهنده، تکان‌های شدید در کابین یا صداهای تق‌تق از قسمت جلویی خودرو شده‌اید، احتمالاً زمان تعویض دسته موتور و دسته گیربکس پراید فرا رسیده است.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به زبان ساده اما کاربردی، به بررسی علائم خرابی، ابزار مورد نیاز و مراحل گام‌به‌گام تعویض این قطعات حیاتی در خودروی پراید بپردازیم. با ما همراه باشید.
وظیفه دسته موتور و دسته گیربکس چیست؟
موتور و گیربکس پراید به دلیل احتراق داخلی و کارکرد قطعات متحرک، ارتعاشات و گشتاور بسیار بالایی تولید می‌کنند. اگر این مجموعه به صورت مستقیم به شاسی خودرو متصل بود، لرزش‌ها به داخل کابین منتقل شده و قطعات بسیار زودتر مستهلک می‌شدند.
وظیفه دسته موتورها و دسته گیربکس، تحمل وزن مجموعه موتور و گیربکس، مهار گشتاور تولیدی و جذب لرزش‌ها و ضربات ناشی از ناهمواری‌های جاده است. در پراید معمولاً سه یا چهار دسته (بسته به مدل و هیدرولیک یا معمولی بودن فرمان) وجود دارد که وظیفه نگهداری موتور و گیربکس را بر عهده دارند.
علائم خرابی دسته موتور و دسته گیربکس پراید
شناخت به‌موقع نشانه‌های خرابی، از آسیب جدی به سایر قطعات (مانند پلوس‌ها، اگزوز و حتی پوسته گیربکس) جلوگیری می‌کند. مهم‌ترین علائم عبارتند از:
لرزش فرمان و کابین: به‌ویژه در حالت درجا (آیدل) یا هنگام روشن و خاموش کردن خودرو.
تکان خوردن شدید موتور: اگر هنگام گاز دادن درجا یا رها کردن ناگهانی کلاج، موتور بیش از حد جابجا شود.
تق‌تق کردن هنگام تعویض دنده: صدای ضربه (تق) زیر پا یا در قسمت موتور هنگام جا زدن دنده ۱ یا عقب.
کوبش در دست‌اندازها: انتقال ضربات شدید جاده به داخل اتاق.
ظاهر خراب قطعات: پاره شدن لاستیک وسط دسته موتور، نشت روغن از دسته موتورهای روغنی (در صورت استفاده از مدل‌های خاص) یا ترک خوردن فلز آن.
ابزار مورد نیاز برای تعویض دسته موتور پراید
پیش از شروع کار، ابزار زیر را آماده کنید:
جک روغنی و خر (پایه مطمئن)
آچار تخت و بکس (معمولاً سایزهای ۱۰، ۱۲، ۱۴، ۱۷ و ۱۹)
دستکش ایمنی و عینک کار
یک قالب چوب یا تکه تخته ضخیم (برای زیر جک جهت بلند کردن موتور بدون آسیب به کارتل)
اسپری روان‌کننده (مانند WD-40) برای پیچ‌های زنگ‌زده
مراحل گام‌به‌گام تعویض دسته موتور و دسته گیربکس پراید
نکته ایمنی مهم: پیش از شروع، خودرو را در سطح صاف پارک کنید، ترمز دستی را بکشید، باتری خودرو را قطع کنید و مطمئن شوید موتور کاملاً سرد شده است.
گام اول: مهار کردن موتور (بسیار مهم)
از آنجا که با باز کردن دسته‌ها، موتور و گیربکس آویزان می‌شوند، باید وزن آن‌ها را مهار کنید.
جک روغنی را زیر کارتل روغن موتور (با واسطه یک تخته چوب برای پخش شدن فشار) قرار دهید.
جک را کمی بالا بیاورید تا وزن موتور را تحمل کند، اما موتور را بلند نکنید (فقط در حد نگه داشتن).
گام دوم: تعویض دسته موتور بالا (سمت شاگرد)
این دسته معمولاً زیر منبع انبساط آب یا کنار تسمه تایم قرار دارد.
در صورت نیاز، قطعات مزاحم (مانند لوله‌ها یا منبع آب) را به کنار ببرید.
پیچ‌های اتصال دسته موتور به بدنه و به موتور را باز کنید.
با بالا و پایین بردن بسیار جزئی جک، می‌توانید زاویه مناسب را پیدا کنید تا پیچ‌ها راحت‌تر خارج شوند.
دسته موتور کهنه را خارج کرده و دسته نو را جایگزین کنید.
پیچ‌ها را با دست ببندید و سپس با ترکمتر یا آچار محکم کنید (از سفت کردن بیش از حد که رزوه را خراب کند، خودداری کنید).
گام سوم: تعویض دسته موتور پایین (راستا یا زیر موتور)
این دسته وظیفه مهار تکان‌های طولی موتور را بر عهده دارد.
به زیر خودرو بروید (حتماً از خر استفاده کنید).
پیچ‌های اتصال این دسته به سینی زیر موتور و بلوک موتور را باز کنید.
دسته کهنه را بیرون آورده و دسته جدید را نصب کنید.
گام چهارم: تعویض دسته گیربکس (سمت راننده و زیر باتری)
دسته گیربکس معمولاً در سمت چپ خودرو (پایین باتری و جعبه دنده) قرار دارد.
برای دسترسی بهتر، ممکن است نیاز باشد سینی باتری را باز کنید.
پیچ‌های دسته گیربکس را که به پوسته گیربکس و شاسی متصل هستند، باز کنید.
در این مرحله ممکن است نیاز باشد گیربکس را به کمک جک کمی بالا یا پایین ببرید تا دسته آزاد شود.
دسته گیربکس کهنه را خارج کرده و قطعه جدید را ببندید.
نکات طلایی و تجربی برای افزایش طول عمر دسته موتور پراید
قطعه اصلی بخرید: بازار پر از لوازم یدکی بی‌کیفیت متفرقه است. دسته موتورهای بی‌کیفیت از لاستیک‌های خشک ساخته شده‌اند و پس از چند ماه دوباره پاره می‌شوند. همیشه به سراغ برندهای معتبر و استاندارد بروید.
شل بودن پیچ‌ها ممنوع: پس از گذشت حدود ۱ هفته از تعویض دسته موتورها، بهتر است یک‌بار دیگر آچارکشی کنید؛ زیرا لرزش‌های اولیه ممکن است باعث شل شدن نسبی پیچ‌ها شود.
بررسی پلوس‌ها و طبق‌ها: خرابی طولانی‌مدت دسته موتور می‌تواند به دست‌انداز افتادن پلوس‌ها و خرابی جلوبندی منجر شود. پس از تعویض دسته‌ها، این بخش‌ها را نیز بررسی کنید.
جمع‌بندی
تعویض دسته موتور و دسته گیربکس پراید کار چندان پیچیده‌ای نیست و با داشتن ابزار مناسب، کمی حوصله و رعایت نکات ایمنی می‌توانید آن را در پارکینگ خانه نیز انجام دهید. با این حال، اگر زمان یا ابزار کافی ندارید، سپردن این کار به یک مکانیک باتجربه توصیه می‌شود. تعویض به‌موقع این قطعات، نه‌تنها آرامش و سکوت را به کابین پراید بازمی‌گرداند، بلکه از هزینه‌های سنگین تعمیرات گیربکس و موتور جلوگیری می‌کند.
اگر درباره تعویض دسته موتور پراید سوالی دارید، در بخش نظرات با ما در میان بگذارید تا کارشناسان ما پاسخگوی شما باشند.