استاتور چیست؟ (قلب ثابت تولید برق در آلترناتور)

استاتور (Stator) بخش ثابت، حلقوی و پوسته‌ای آلترناتور است که در میان آن روتور می‌چرخد.

ساختار داخلی و مهندسی استاتور

• هسته ورقه ورقه: هسته استاتور از لایه‌های نازک فولادی مخصوص (که نسبت به هم عایق شده‌اند) ساخته می‌شود تا از تلفات انرژی ناشی از جریان‌های گردابی (Eddy Currents) جلوگیری شود.

• سیم‌پیچ‌های مسی سه فاز: درون شیارهای این هسته آهنی، کلاف‌های ضخیم از سیم مسی با عایق حرارتی بالا پیچیده شده است. این سیم‌پیچ‌ها معمولاً به صورت اتصال «سه فاز ستاره» یا «دلتا» طراحی می‌شوند.

وظیفه دقیق استاتور در مدار

وقتی روتورِ چرخان با سرعت بالا درون استاتور می‌گردد، میدان مغناطیسی آن خطوط شار مغناطیسی را از روی سیم‌پیچ‌های استاتور عبور می‌دهد. طبق قانون فارادی در الکترومغناطیس، این تغییر شار مغناطیسی باعث ایجاد نیروی محرکه الکتریکی (برق AC سه فاز) در سیم‌پیچ‌های استاتور می‌شود. اگر هر یک از سیم‌پیچ‌های استاتور دچار اتصال کوتاه یا سوختگی (قطع شدگی) شود، ظرفیت تولید برق دینام به شدت افت کرده یا کاملاً قطع می‌شود.