نحوه ریست کردن چراغ تعویض روغن خودرو
آیا تا به حال برایتان پیش آمده که روغن خودرویتان را تعویض کنید، اما چراغ هشدار تعویض روغن (Oil Change Light) همچنان روی داشبورد روشن بماند؟ این وضعیت آزاردهنده برای بسیاری از رانندگان آشناست. روشن ماندن این چراغ پس از تعویض روغن، نه تنها نگران‌کننده است، بلکه تمرکز راننده را هم به هم می‌زند.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به زبان ساده اما کاربردی بررسی کنیم که چرا این چراغ روشن می‌شود و چگونه می‌توان چراغ تعویض روغن خودرو را ریست کرد. با ما همراه باشید تا فوت‌وفن این کار را یاد بگیرید و از مراجعه غیرضروری به تعمیرگاه بی‌نیاز شوید.
چرا چراغ تعویض روغن پس از تعویض روغن خاموش نمی‌شود؟
بسیاری از افراد فکر می‌کنند سیستم خودروی آن‌ها هوشمند است و با ریختن روغن تازه، کثیفی یا کهنگی آن را تشخیص می‌دهد و چراغ را خاموش می‌کند. اما واقعیت این است که این چراغ توسط یک سنسور کیفیت روغن واقعی کنترل نمی‌شود.
در, اکثر خودروهای مدرن، این چراغ توسط یک الگوریتم کامپیوتری کنترل می‌شود که موارد زیر را محاسبه می‌کند:
- مسافت طی شده (کیلومتر شمار)
- مدت زمان سپری شده از آخرین ریست
- سبک رانندگی (تعداد دفعات استارت، میزان فشردن پدال گاز و دمای موتور)
وقتی شما روغن را عوض می‌کنید، مکانیک یا خود شما باید به کامپیوتر خودرو (ECU) اعلام کنید که “روغن تازه ریخته شده است”. اگر این کار را نکنید، کامپیوتر همچنان بر اساس کیلومترهای قبلی فرض می‌کند که روغن کهنه است و هشدار می‌دهد. بنابراین، ریست کردن چراغ تعویض روغن یک بخش ضروری از فرآیند سرویس دوره‌ای خودرو است.
روش‌های رایج برای ریست کردن چراغ تعویض روغن
روش ریست کردن این چراغ در خودروهای مختلف (ایرانی، آسیایی، اروپایی و آمریکایی) متفاوت است. با این حال، بیشتر خودروها از یکی از روش‌های زیر پیروی می‌کنند:
۱. استفاده از دکمه‌های روی فرمان یا صفحه کیلومتر (رایج‌ترین روش در خودروهای مدرن)
در اکثر خودروهای امروزی (مانند محصولات کیا، هیوندای، تویوتا و خودروهای مونتاژی جدید)، فرآیند از طریق کامپیوتر سفری (Trip Computer) انجام می‌شود:
- سوئیچ خودرو را باز کنید (ماشین را روشن نکنید، فقط برق پشت آمپر بیاید یا دکمه Start را بدون فشردن ترمز دو بار فشار دهید).
- با استفاده از دکمه‌های روی فرمان (معمولاً جهت‌نماها یا دکمه Menu)، به بخش تنظیمات (Settings) بروید.
- به دنبال گزینه‌ای با نام‌هایی مثل Oil Life، Maintenance، یا Service Interval بگردید.
- دکمه OK یا Enter روی فرمان را چند ثانیه نگه دارید تا درصد عمر روغن به ۱۰۰٪ برگردد یا پیام “Reset Successful” نمایش داده شود.
۲. استفاده از دکمه Trip روی پشت آمپر (خودروهای اقتصادی و مدل پایین‌تر)
در بسیاری از خودروها، یک میله پلاستیکی کوچک (Trip Knob) روی صفحه کیلومتر وجود دارد:
- سوئیچ را ببندید.
- دکمه Trip/Reset را فشار داده و نگه دارید.
- در همان حال که دکمه را نگه داشته‌اید، سوئیچ را باز کنید (موتور روشن نشود).
- دکمه را برای حدود ۱۰ تا ۱۵ ثانیه نگه دارید. ممکن است چراغ شروع به چشمک زدن کند یا عدد صفر شود.
- سوئیچ را ببندید، سپس خودرو را روشن کنید. چراغ باید خاموش شده باشد.
۳. روش پدال گاز (رایج در برخی خودروهای ژاپنی و آمریکایی مانند فورد و مزدا)
این روش ممکن است در نگاه اول عجیب به نظر برسد، اما در برخی مدل‌ها بسیار کاربردی است:
- سوئیچ را باز کنید (موتور خاموش).
- پدال گاز و پدال ترمز را همزمان تا ته فشار دهید و برای ۱۰ تا ۱۵ ثانیه نگه دارید.
- چراغ Oil Change شروع به چشمک زدن می‌کند یا پیامی روی صفحه ظاهر می‌شود.
- پدال‌ها را رها کنید، سوئیچ را ببندید و خودرو را روشن کنید.
آموزش ریست چراغ تعویض روغن در خودروهای محبوب بازار ایران
بیایید نگاهی دقیق‌تر به نحوه ریست کردن چراغ سرویس در چند خودروی پرطرفدار در بازار ایران بیندازیم:
نحوه ریست چراغ تعویض روغن ال ۹۰ (Tondar 90 / L90) و ساندرو
خودروهای خانواده رنو (L90، ساندرو، پارس تندر):
- سوئیچ را باز کنید.
- با استفاده از دکمه‌های روی دسته برف‌پ پاک‌کن (یا دکمه‌های روی آمپر در مدل‌های ساده‌تر)، صفحه نمایشگر را روی حالت مسافت باقی‌مانده تا تعویض روغن (Service Distance) قرار دهید.
- دکمه انتهای دسته برف‌پاک‌کن (یا دکمه روی کیلومتر) را فشار داده و حدود ۱۰ ثانیه نگه دارید.
- مشاهده می‌کنید که رقم مسافت شروع به چشمک زدن می‌کند و سپس روی مقدار پیش‌فرض (مثلاً ۱۰۰۰۰ کیلومتر) ثابت می‌شود.
نحوه ریست چراغ سرویس پژو ۲۰۶، ۲۰۷ و دنا (سیستم الکترونیکی فرانسوی)
در خودروهای پژو ۲۰۶ (مدل‌های بالای ۸۹) و دنا پلاس:
- سوئیچ را ببندید.
- دکمه سمت راست صفحه کیلومتر (صفحه نمایش کوچک بین آمپرها که علامت آچار را نشان می‌دهد) را فشار داده و نگه دارید.
- سوئیچ را باز کنید تا چراغ‌های پشت آمپر روشن شوند.
- یک شمارش معکوس از ۱۰ تا ۰ روی صفحه ظاهر می‌شود.
- صبر کنید تا شمارش معکوس تمام شود و عدد صفر (یا علامت آچار ناپدید شود) را ببینید.
- دکمه را رها کرده و سوئیچ را ببندید.
نحوه ریست کردن چراغ تعویض روغن پراید، تیبا و ساینا
در خودروهای پراید (مدل‌های جدید یورو ۴)، تیبا، ساینا و کوییک معمولاً چراغی به نام تعویض روغن مجزا وجود ندارد، اما برخی مدل‌ها دارای چراغ سرویس (Service) هستند. در صورت روشن شدن چراغ چک یا سرویس که مربوط به تعویض روغن است، بهترین کار استفاده از دستگاه دیاگ در تعویض روغنی‌هاست، چرا که این خودروها معمولاً دکمه دستی ساده‌ای برای این منظور روی داشبورد ندارند.
اگر با هیچ‌کدام از این روش‌ها چراغ خاموش نشد چه کنیم؟
گاهی اوقات سیستم کامپیوتری خودرو دچار خطای نرم‌افزاری می‌شود یا روش دستی روی مدل خودروی شما جواب نمی‌دهد. در این مواقع چه باید کرد؟
- استفاده از دستگاه دیاگ (OBD2 Scanner): ساده‌ترین راه مراجعه به یک تعمیرکار یا باتری‌سازی است تا با اتصال دستگاه دیاگ به پورت OBD2 خودرو، با چند کلیک ساده چراغ سرویس و تعویض روغن را ریست کند. این کار معمولاً هزینه بسیار ناچیزی دارد.
- بررسی دفترچه راهنمای خودرو: هیچ‌کس به اندازه سازنده خودرو، زیر و بم آن را نمی‌شناسد. در داشبورد خودروی خود را باز کنید و نگاهی به بخش نگهداری (Maintenance) دفترچه راهنما بیندازید. دستورالعمل دقیق خودروی شما آنجا نوشته شده است.
چرا نادیده گرفتن چراغ تعویض روغن خطرناک است؟
برخی از رانندگان عادت کرده‌اند که این چراغ را نادیده بگیرند و صرفاً بر اساس کیلومتر شمار سنتی عمل کنند. اما این کار اشتباه است. چراغ تعویض روغن به شما یادآوری می‌کند که قلب تپنده خودروی شما (موتور) به روغن تازه نیاز دارد.
اگر روغن به موقع تعویض و سیستم ریست نشود، پیامدهای زیر در انتظار شماست:
- کاهش خاصیت روان‌کنندگی روغن و افزایش اصطکاک قطعات داخلی موتور
- رسوب کردن لجن روغن (Sludge) در مجاری موتور
- افزایش مصرف سوخت
- کاهش شتاب و عملکرد موتور
- در نهایت، یاتاقان زدن و تحمیل هزینه‌های سنگین تعمیر موتور
نتیجه‌گیری
ریست کردن چراغ تعویض روغن خودرو کار چندان سختی نیست و با دانستن قلق آن، می‌توانید در زمان و هزینه خود صرفه‌جویی کنید. همان‌طور که گفتیم، این کار به کامپیوتر خودرو می‌فهماند که سرویس دوره‌ای انجام شده است تا بتواند محاسبات دقیق‌تری برای تعویض بعدی داشته باشد.
فراموش نکنید که تعویض به موقع روغن موتور، تضمین‌کننده طول عمر و سلامت خودروی شماست. آیا شما هم در ریست کردن چراغ روغن خودروی خود به مشکل خورده‌اید؟ مدل خودرویتان را در بخش نظرات بنویسید تا راهنماییتان کنیم!