چگونه روغن و فیلتر روغن ماشینم را عوض کنم ؟
چگونه روغن و فیلتر روغن ماشینم را عوض کنم؟ (راهنمای جامع و گام‌به‌گام)
تعویض به‌موقع روغن موتور و فیلتر آن، یکی از حیاتی‌ترین اقدامات برای حفظ سلامت، افزایش طول عمر و بهبود عملکرد خودرو است. بسیاری از رانندگان ترجیح می‌دهند این کار را به تعمیرکار بسپارند، اما حقیقت این است که تعویض روغن ماشین کار چندان سختی نیست و با داشتن ابزار مناسب، حوصله و کمی دقت، می‌توانید خودتان در خانه آن را انجام دهید و در هزینه‌ها صرفه‌جویی کنید.
در این مقاله تخصصی، به صورت گام‌به‌گام به شما آموزش می‌دهیم که چگونه مانند یک مکانیک حرفه‌ای، روغن و فیلتر روغن خودروی خود را تعویض کنید.
چرا تعویض روغن و فیلتر روغن اهمیت دارد؟
پیش از اینکه سراغ آموزش برویم، بیایید ببینیم چرا این سرویس دوره‌ای اینقدر حیاتی است:
کاهش اصطکاک و سایش: روغن تازه یک لایه محافظ بین قطعات متحرک موتور ایجاد می‌کند.
خنک‌کاری موتور: روغن بخشی از حرارت تولید شده در موتور را جذب و دفع می‌کند.
پاکسازی موتور: روغن معلقات، دوده و براده‌های حاصل از احتراق را به خود جذب کرده و آن‌ها را به سمت فیلتر هدایت می‌کند.
کاهش مصرف سوخت: روغن کهنه و کثیف باعث افزایش اصطکاک و در نتیجه افزایش مصرف بنزین می‌شود.
اگر فیلتر روغن را به‌موقع تعویض نکنید، منافذ آن مسدود شده و سوپاپ اطمینان باز می‌شود؛ در نتیجه، روغن کثیف بدون فیلتر شدن در موتور به گردش درمی‌آید که برای قطعات حیاتی موتور فاجعه‌بار است.
ابزار و تجهیزات مورد نیاز برای تعویض روغن
پیش از شروع کار، مطمئن شوید که ابزار زیر را آماده کرده‌اید:
روغن موتور جدید: (مطابق با ویسکوزیته و استاندارد توصیه شده در دفترچه راهنمای خودرو)
فیلتر روغن جدید: (متناسب با مدل ماشین)
آچار فیلتر روغن: (برای باز کردن آسان‌تر فیلتر کهنه)
آچار بکس یا تخت: (برای باز کردن پیچ کارتر – معمولاً سایز ۱۳، ۱۴، ۱۷ یا معادل اینچ آن)
ظرف تخلیه روغن کهنه: (لگن یا ظرف پلاستیکی بزرگ برای جمع‌آوری روغن سوخته)
قیف تمیز: (برای ریختن روغن جدید)
دستکش کار و پارچه کهنه/دستمال کاغذی: (برای تمیزکاری)
جک و پایه‌های جک (یا چال سرویس): (ایمنی در زیر ماشین حرف اول را می‌زند!)
مراحل گام‌به‌گام تعویض روغن و فیلتر روغن
گام اول: آماده‌سازی خودرو و ایمنی
گرم کردن موتور: ماشین را روشن کنید و اجازه دهید حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه کار کند تا روغن گرم و رقیق شود (روغن گرم بهتر و کامل‌تر تخلیه می‌شود). اما مراقب باشید موتور داغ نباشد که دستتان بسوزد.
تراز بودن خودرو: ماشین را روی یک سطح صاف و هموار پارک کنید. ترمز دستی را بکشید و چرخ‌ها را با سنگ یا تاکو مهار کنید.
بالا بردن خودرو: با استفاده از جک، بخش جلوی خودرو را بالا بیاورید و حتماً پایه‌های جک (الاغی) را زیر ماشین قرار دهید. هرگز به جک خالی برای زیر ماشین رفتن اعتماد نکنید! (اگر به چال سرویس دسترسی دارید، کار بسیار راحت‌تر و ایمن‌تر است).
گام دوم: پیدا کردن و باز کردن پیچ کارتر (تخلیه روغن کهنه)
کاپوت را بالا بزنید و درب محفظه روغن روی موتور را باز کنید (این کار باعث جریان هوا و تخلیه سریع‌تر روغن می‌شود).
به زیر ماشین بروید و کارتر روغن (مخزن پایین موتور) را پیدا کنید.
ظرف تخلیه روغن را دقیقا زیر پیچ تخلیه (پیچ کارتر) قرار دهید.
با آچار مناسب، پیچ کارتر را در خلاف جهت عقربه‌های ساعت بچرخانید تا شل شود. سپس آن را با دست باز کنید. مراقب باشید پیچ ناگهان درون ظرف روغن نیفتد و دستتان با روغن داغ کسانی نکند.
اجازه دهید روغن کاملاً تخلیه شود (حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه). در این فاصله وضعیت واشر پیچ کارتر را بررسی کنید؛ اگر له شده یا آسیب دیده، آن را تعویض کنید.
پس از اتمام تخلیه، رزوه پیچ و اطراف سوراخ کارتر را تمیز کرده و پیچ را با دست ببندید، سپس با آچار سفت کنید (از سفت کردن بیش از حد که باعث بریدن رزوه کارتر می‌شود، خودداری کنید).
گام سوم: تعویض فیلتر روغن
پیدا کردن فیلتر: فیلتر روغن معمولاً یک استوانه فلزی (معمولاً به رنگ سیاه، سفید یا آبی) در بلوک موتور است.
باز کردن فیلتر کهنه: ظرف تخلیه را زیر فیلتر قرار دهید. با استفاده از آچار فیلتر، آن را در خلاف جهت عقربه‌های ساعت بچرخانید تا شل شود. سپس آن را باز کنید. مقداری روغن از داخل فیلتر می‌ریزد، پس مراقب باشید.
آماده‌سازی فیلتر جدید:
با انگشت تمیز، کمی از روغن موتور تازه را به واشر لاستیکی فیلتر جدید بمالید (این کار باعث آب‌بندی بهتر و باز شدن آسان‌تر آن در تعویض بعدی می‌شود).
مقداری کمی روغن تازه (حدود نصف حجم فیلتر) داخل فیلتر جدید بریزید تا در استارت اول موتور خشک نکارد (این کار اختیاری اما بسیار حرفه‌ای است).
بستن فیلتر جدید: فیلتر را با دست در جهت عقربه‌های ساعت روی رزوه بچرخانید تا کاملاً سفت شود. نکته بسیار مهم: فیلتر روغن را فقط با دست سفت کنید. سفت کردن بیش از حد با آچار باعث له‌شدن واشر، چسبیدن فیلتر و نشتی روغن می‌شود (معمولاً سفت کردن محکم با دست به اندازه ۳/۴ دور پس از برخورد واشر با بدنه کافی است).
گام چهارم: ریختن روغن موتور جدید
مطمئن شوید که پیچ کارتر و فیلتر روغن به درستی بسته شده‌اند و هیچ نشتی ندارند.
قیف تمیز را در دهانه ورودی روغن موتور قرار دهید.
مقدار روغن توصیه شده در دفترچه راهنما (مثلاً ۴ لیتر یا ۴.۵ لیتر با تعویض فیلتر) را به آرامی داخل موتور بریزید.
درب محفظه روغن را ببندید.
گام پنجم: بررسی نهایی و تست موتور
ماشین را از زیر جک پایین بیاورید.
موتور را روشن کنید و اجازه دهید چند دقیقه درجا کار کند.
چراغ روغن روی داشبورد باید پس از چند ثانیه خاموش شود.
کاپوت را بالا بزنید و با دقت زیر ماشین را نگاه کنید تا مطمئن شوید از اطراف فیلتر روغن و پیچ کارتر نشتی وجود ندارد.
موتور را خاموش کنید. ۵ دقیقه صبر کنید تا روغن به کارتر برگردد، سپس با گیج روغن (سیخ اندازه گیری) سطح روغن را چک کنید. روغن باید بین خط Min و Max باشد.
نکات طلایی و ایمنی
دوره تعویض: به طور میانگین، روغن‌های مینرال (معمولی) هر ۵۰۰۰ کیلومتر و روغن‌های نیمه‌سنتتیک و تمام‌سنتتیک هر ۸۰۰۰ تا ۱۵۰۰۰ کیلومتر (یا هر سال) نیاز به تعویض دارند.
حفظ محیط زیست: روغن سوخته را هرگز در چاه فاضلاب، جوی آب یا طبیعت رها نکنید! روغن کهنه سم خطرناکی برای محیط زیست است. آن را در ظرفی بریزید و به تعمیرگاه‌ها یا مراکز بازیافت تحویل دهید.
تعویض فیلتر: همیشه همزمان با تعویض روغن، فیلتر روغن را نیز تعویض کنید. استفاده از روغن تازه با فیلتر کهنه، حماقت بزرگی است چرا که روغن جدید بلافاصله با رسوبات فیلتر قبلی کثیف می‌شود.
نتیجه‌گیری
تعویض روغن و فیلتر روغن ماشین شاید در نگاه اول کاری کثیف یا پیچیده به نظر برسد، اما با انجام یک‌بار آن متوجه خواهید شد که بسیار لذت‌بخش و ساده است. این کار علاوه بر اینکه به شما کمک می‌کند از کیفیت روغن ریخته شده در ماشینتان مطمئن شوید، هزینه‌های نگهداری خودرو را نیز به شدت کاهش می‌دهد.
آیا تا به حال خودتان روغن ماشینتان را عوض کرده‌اید؟ چه چالش‌هایی داشتید؟ نظرات و سوالات خود را در بخش کامنت‌ها با ما در میان بگذارید!