دلیل لرزش خودرو چیست؟
دلیل لرزش خودرو چیست؟ (بررسی جامع علائم، دلایل و راه حل‌ها)
احساس لرزش در خودرو، چه در هنگام درجای ماشین و چه در سرعت‌های بالا، یکی از تجربه‌های آزاردهنده‌ای است که هر راننده‌ای حداقل یک‌بار با آن روبه‌رو می‌شود. این لرزش‌ها علاوه بر ایجاد حس ناخوشایند، معمولاً پیام‌آور یک نقص فنی در بخش‌های حیاتی خودرو هستند؛ بنابراین، نادیده گرفتن آن‌ها می‌تواند هزینه‌های تعمیرات سنگینی را به دنبال داشته باشد.
در این مقاله تخصصی از وبلاگ، قصد داریم به زبان ساده اما کارشناسی، به این سوال پاسخ دهیم که «دلیل لرزش خودرو چیست؟» و بررسی کنیم که لرزش در بخش‌های مختلف ماشین نشانه چیست و چگونه برطرف می‌شود.
۱. لرزش خودرو هنگام ترمزگیری؛ مشکل از کجاست؟
اگر خودروی شما در حالت عادی لرزشی ندارد اما به محض فشردن پدال ترمز، فرمان یا بدنه به لرزش می‌افتد، ریشه مشکل معمولاً در سیستم ترمز است.
تاب داشتن دیسک ترمز (Brake Rotor Warping): شایع‌ترین دلیل لرزش هنگام ترمزگیری، تاب برداشتن دیسک‌های چرخ جلو است. حرارت بالا ناشی از ترمزهای شدید و سپس برخورد با آب (مثلاً در کارواش) باعث تغییر شکل دیسک می‌شود. لنت‌ها روی سطح ناصاف دیسک بالا و پایین می‌روند و این لرزش به پدال و فرمان منتقل می‌شود.
تمام شدن یا کیفیت پایین لنت ترمز: لنت‌های تمام‌شده یا بی‌کیفیت می‌توانند هنگام درگیر شدن با دیسک، ایجاد لرزش و صدا کنند.
۲. چرا خودرو در سرعت‌های بالا می‌لرزد؟ (لرزش در اتوبان)
یکی از رایج‌ترین شکایت‌های رانندگان، لرزش فرمان یا بدنه خودرو در سرعت‌های بالاتر از ۸۰ یا ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت است. دلایل اصلی این پدیده عبارتند از:
تنظیم نبودن بالانس چرخ‌ها (Wheel Balancing): اگر وزن لاستیک‌ها در تمام نقاط یکسان نباشد، در سرعت‌های بالا نیروی گریز از مرکز نامتعادلی ایجاد می‌شود که نتیجه آن لرزش فرمان است. بالانس کردن چرخ‌ها این مشکل را حل می‌کند.
تاب داشتن رینگ یا خرابی لاستیک: ضربه خوردن به دست‌اندازها می‌تواند باعث تاب برداشتن رینگ یا «آپارات» شدن (باد کردن) لاستیک شود. این مورد نیز در سرعت‌های بالا خود را با لرزش شدید نشان می‌دهد.
تنظیم نبودن فرمان (Alignment): اگر زاویه‌های چرخ‌ها از حالت استاندارد خارج شده باشند، خودرو دچار کشش و لرزش در سرعت‌های بالا می‌شود.
۳. لرزش خودرو در حالت درجا (وقتی ماشین متوقف است)
آیا خودروی شما زمانی که پشت چراغ قرمز ایستاده‌اید یا دنده در حالت پارک (P) یا خلاص (N) است می‌لرزد؟ این نوع لرزش معمولاً به موتور و سیستم سوخت‌رسانی مربوط می‌شود.
خرابی دسته‌موتورها (Engine Mounts): موتور خودرو روی پایه‌هایی از جنس لاستیک و فلز (دسته‌موتور) سوار می‌شود تا لرزش‌های آن به کابین منتقل نشود. پاره شدن یا مستهلک شدن این دسته‌موتورها، لرزش موتور را مستقیماً به شاسی و اتاق ماشین منتقل می‌کند.
مشکل در سیستم احتراق (Misfire): اگر یکی از شمع‌ها، وایرها یا کوئل‌ها به خوبی کار نکند، یکی از سیلندرها از مدار احتراق خارج می‌شود. این کارکرد نامنظم موتور (تک کار کردن) باعث ایجاد لرزش شدید در حالت درجا می‌شود.
کثیفی انژکتورها یا خرابی سنسور دور موتور (میل‌لنگ): گرفتگی انژکتورها باعث پاشش نامناسب سوخت و در نتیجه لرزش خودرو در حالت سکون می‌گردد.
۴. لرزش خودرو هنگام حرکت و شتاب‌گیری
اگر لرزش خودرو فقط زمانی که پای خود را روی پدال گاز فشار می‌دهید و در حال شتاب‌گیری هستید احساس می‌شود، توجه به نکات زیر ضروری است:
خرابی پلوس‌ها (CV Axles): پلوس وظیفه انتقال قدرت از گیربکس به چرخ‌ها را دارد. خرابی سرپلوس یا مشعلی پلوس، به ویژه در هنگام دور زدن یا شتاب‌گیری ناگهانی، لرزش شدیدی در جلوبندی ایجاد می‌کند.
مشکلات سیستم گاردان (در خودروهای دیفرانسیل عقب یا دو دیفرانسیل): خرابی چهارشاخ گاردان یا بالانس نبودن میل گاردان از دلایل اصلی لرزش در این خودروهاست.
صفحه کچ صفحه کلاچ (در خودروهای دنده‌ای): تمام شدن یا چرب شدن صفحه کلاج می‌تواند باعث ایجاد لرزش (اصطلاحاً کلاچ بریدن یا لگد زدن) هنگام حرکت اولیه و تعویض دنده شود.
چک‌لیست عیب‌یابی سریع لرزش خودرو
برای اینکه سریع‌تر متوجه شوید مشکل از کجاست، به این جدول راهنما توجه کنید:
نوع لرزش زمان وقوع محتمل‌ترین دلیل
لرزش فرمان سرعت بالای ۸۰ کیلومتر بالانس نبودن چرخ‌ها، خرابی جلوبندی
لرزش پدال ترمز هنگام ترمز گرفتن تاب داشتن دیسک ترمز
لرزش کابین و صندلی حالت درجا (توقف) خرابی دسته‌موتور، تک کار کردن موتور (شمع و کوئل)
لرزش زیر پا و بدنه هنگام شتاب‌گیری خرابی پلوس، مشکل گاردان
راهکارهای پیشگیری و رفع لرزش خودرو
برای جلوگیری از بروز این مشکلات و داشتن رانندگی نرم و ایمن، رعایت نکات زیر توصیه می‌شود:
بالانس و تنظیم باد دوره‌ای: هر ۱۰,۰۰0 کیلومتر چرخ‌ها را بالانس کنید و باد لاستیک‌ها را تنظیم نمایید.
بررسی دوره‌ای جلوبندی: قطعات جلوبندی و سیستم تعلیق را هر چند ماه یک‌بار توسط مکانیک بازبینی کنید.
تعویض به‌موقع شمع‌ها و صافی بنزین: عدم احتراق ناقص ناشی از کهنگی شمع‌ها یکی از دلایل اصلی لرزش موتور است.
اجتناب از عبور با سرعت از دست‌اندازها: بسیاری از خرابی‌های پلوس، رینگ و جلوبندی ناشی از برخورد شدید با چاله‌های خیابان است.
نتیجه‌گیری
لرزش خودرو هرگز نباید نادیده گرفته شود. این مشکل چه ناشی از یک بالانس ساده چرخ باشد و چه خرابی قطعات حیاتی مثل پلوس یا دسته‌موتور، نیازمند بررسی توسط تعمیرکار متخصص است. تشخیص زودهنگام دلیل لرزش خودرو، علاوه بر تضمین ایمنی سرنشینان، از خرابی قطعات وابسته جلوگیری کرده و هزینه‌های تعمیرات شما را به شدت کاهش می‌دهد.
اگر شما هم تجربه‌ای در خصوص لرزش خودروی خود و نحوه برطرف کردن آن دارید، در قسمت نظرات با ما و دیگر خوانندگان به اشتراک بگذارید. کارشناسان ما به سوالات شما پاسخ خواهند داد.