سنسور دور موتور (که به آن سنسور میل‌لنگ یا CKP نیز می‌گویند) بدون اغراق یکی از حیاتی‌ترین حسگرهای الکترونیکی در خودروهای انژکتوری است. این قطعه وظیفه دارد سرعت چرخش میل‌لنگ و موقعیت دقیق پیستون‌ها را به کامپیوتر خودرو (ECU) اعلام کند. ایسیو بر اساس این سیگنال‌ها، زمان دقیق پاشش سوخت توسط انژکتورها و زمان جرقه زدن شمع‌ها را محاسبه می‌کند. اگر این سنسور خراب شود یا سیگنال آن قطع گردد، خودرو اصلاً روشن نمی‌شود یا ناگهان در حال حرکت خاموش خواهد شد. در این مقاله به بررسی علائم خرابی، روش‌های تست با مولتی‌متر و مراحل تعویض سنسور دور موتور می‌پردازیم.
۱. اصلی‌ترین علائم خرابی سنسور دور موتور
-
استارت خوردن موتور بدون روشن شدن (بی‌برق شدن سیستم): موتور چرخش دارد اما چون ایسیو زمان پاشش و جرقه را تشخیص نمی‌دهد، ماشین روشن نمی‌شود.
-
خاموش شدن ناگهانی خودرو در حال حرکت: معمولاً در تقاطع‌ها یا هنگام کاهش سرعت، خودرو ناگهان بدون لرزش خاصی خاموش می‌شود.
-
خطای دور موتور در پشت آمپر: عقربه دورسنج موتور (تاکومتر) هنگام استارت زدن هیچ حرکتی نمی‌کند و روی صفر می‌چسبد.
-
کاهش شتاب و ایجاد کات‌آف زودهنگام: در صورت نیم‌سوز شدن سنسور، موتور در دورهای بالا دچار افت توان یا کپ کردن می‌شود.
۲. ابزار و تجهیزات مورد نیاز برای تست و تعویض
-
مولتی‌متر دیجیتال (دارای قابلیت اندازه‌گیری مقاومت اهم و ولتاژ AC)
-
آچار بکس یا آچار تخت متناسب با پیچ سنسور (معمولاً سایز ۱۰)
-
اسپری پاک‌کننده الکترونیکی (برق‌شور)
-
دستمال تمیز و دستکش ایمنی
۳. مراحل دقیق عیب‌یابی، تست با مولتی‌متر و تعویض سنسور
هشدار ایمنی پیش از شروع کار
پیش از باز کردن سنسور دور موتور، حتماً سوئیچ خودرو را ببندید و باتری را قطع کنید تا از هرگونه اتصال کوتاه یا آسیب به سیستم الکترونیکی ایسیو جلوگیری شود.
1.پیدا کردن و جدا کردن سوکت سنسور:گام اول.
کاپوت را بالا بزنید. سنسور دور موتور معمولاً در قسمت پایین موتور، در نزدیکی فلایویل (محل اتصال موتور به گیربکس) یا روی پولی سر میل‌لنگ نصب شده است. سوکت برق سنسور را پیدا کرده و با فشردن ضامن، آن را جدا کنید.
Verification: سوکت بدون شکستگی خار آن کاملاً آزاد شده است.
2.تست مقاومت داخلی سنسور با مولتی‌متر:گام دوم.
مولتی‌متر را روی حالت اندازه‌گیری مقاومت (اهم‌متر) تنظیم کنید. پراب‌های مولتی‌متر را به پین‌های خروجی سنسور وصل کنید. مقاومت استاندارد در اکثر سنسورهای القایی بین ۴۰۰ تا ۱۰۰۰ اهم است (بسته به مدل خودرو، کاتالوگ سازنده را بررسی کنید). اگر عدد صفر یا بی‌نهایت (OL) نشان داده شود، سیم‌پیچ سنسور سوخته است.
Verification: عدد نمایش‌داده‌شده روی مولتی‌متر در محدوده استاندارد و ثابت است.
3.بررسی ظاهری نوک سنسور و تمیزکاری:گام سوم.
پیچ نگهدارنده سنسور را باز کنید و سنسور را بیرون بکشید. نوک سنسور را بررسی کنید؛ تجمع براده‌های آهن، براده‌های دیسک کلاچ یا لایه‌ای از روغن و کثیفی روی سر مغناطیسی سنسور مانع از خواندن دقیق دندانه‌های فلایویل می‌شود. آن را با اسپری برق‌شور کاملاً تمیز کنید.
Verification: سر مغناطیسی سنسور عاری از هرگونه براده آهن و آلودگی است.
4.بستن سنسور و تست نهایی استارت:گام چهارم.
سنسور تمیز یا نو را در محل خود قرار داده و پیچ آن را محکم کنید. سوکت برق را جا بزنید تا کاملاً قفل شود. سوئیچ را باز کنید و استارت بزنید.
Verification: عقربه دورسنج هنگام استارت حرکت می‌کند و موتور به راحتی و بدون تاخیر روشن می‌شود.
