کوپلینگ چسبناک چیست ؟

۱. کوپلینگ ویسکوز در سیستم انتقال قدرت (دفرانسیل مرکزی یا LSD)

• ساختار: این قطعه شامل مجموعه‌ای از صفحات فلزی سوراخ‌دار و دندانه‌دار است که به‌صورت متناوب به شفت ورودی و شفت خروجی متصل شده‌اند. کل این مجموعه در داخل یک محفظه مهروموم‌شده حاوی سیال سیلیکونی غلیظ قرار دارد.
• طرز کار:
  1. در شرایط عادی: وقتی تمامی چرخ‌ها سرعت یکسانی دارند، صفحات با سرعت همسانی می‌چرخند و سیال در حالت روان و خنک باقی می‌ماند.
  2. هنگام هرزگردی یا لغزش: اگر یکی از محورها (مثلاً چرخ‌های جلو) روی یخ یا گل‌ولای گیر کند و دچار هرزگردی شود، اختلاف سرعت شدیدی بین صفحات ورودی و خروجی ایجاد می‌شود.
  3. قفل شدن موقت: برش شدید سیال سیلیکونی بین صفحات، باعث ایجاد اصطکاک، افزایش شدید دما و فشار داخل محفظه می‌شود. با بالا رفتن لزجت سیال، صفحات به یکدیگر قفل می‌شوند و گشتاور موتور به محور دیگر (که چسبندگی بهتری دارد) منتقل می‌گردد تا خودرو به حرکت خود ادامه دهد.

۲. کوپلینگ ویسکوز فن (Viscous Fan Clutch)

• وظیفه: تنظیم خودکار سرعت چرخش پروانه رادیاتور متناسب با دمای هوای عبوری از روی رادیاتور.
• طرز کار: درون این کوپلینگ مقداری روغن سیلیکون قرار دارد. هنگامی که موتور سرد است، سوپاپ حرارتی بسته می‌ماند و پروانه با دور پایین می‌چرخد تا هم به گرم شدن سریع‌تر موتور کمک کند و هم صدای اضافی تولید نشود. با گرم شدن آب موتور و افزایش دمای محیط، سوپاپ باز شده، روغن سیلیکون به مدار درگیرکننده وارد می‌شود و پروانه را وادار می‌کند تا با سرعت موتور هماهنگ شده و عمل خنک‌کاری را با حداکثر قدرت انجام دهد.

مزایا و معایب کوپلینگ ویسکوز

• مزایا:
  • ساختار کاملاً مکانیکی و خودکار بدون نیاز به فرمان الکترونیکی یا کامپیوتری.
  • دوام بالا و عملکرد نرم در شرایط سخت و آفرود.
• معایب:
  • تأخیر در واکنش: برای اینکه سیال غلیظ شود و عمل قفل‌کردن انجام گیرد، نیاز به زمان بسیار کوتاهی برای ایجاد اختلاف سرعت دارد.
  • امروزه در خودروهای مدرن، این سیستم‌ها تا حد زیادی جای خود را به سیستم‌های کنترل الکترونیکی هوشمند داده‌اند.