بررسی جامع مشکلات موتور TU5P و سیستم خنک‌کننده تارا؛ دلایل، علائم و راه‌حل‌ها
قلب تپنده‌ی خودروی «تارا» در مدل‌های جدیدتر، پیشرانه‌ی ارتقایفته‌ی TU5P (یا همان EC5) است که با داشتن سامانه زمان‌بندی هوشمند سوپاپ‌ها (CVVT) و پمپ روغن با دبی متغیر، کارایی بهتری نسبت به موتورهای قدیمی خانواده TU5 ارائه می‌دهد. با این حال، مانند هر پیشرانه‌ی مدرن دیگری، برخی چالش‌ها و ایرادات مربوط به عملکرد موتور و سیستم خنک‌کننده آن از سوی مالکان گزارش می‌شود. در این مقاله به بررسی دقیق مشکلات این موتور، سامانه خنک‌کننده و روش‌های نگهداری پیشگیرانه می‌پردازیم.
۱. عملکرد فن خنک‌کننده و بالا رفتن دما در ترافیک‌های سنگین
یکی از مواردی که برخی رانندگان تارا در ماه‌های گرم سال یا ترافیک‌های فوق‌العاده سنگین شهری تجربه می‌کنند، کار کردن ممتد دور تند فن و بالا رفتن مقطعی عقربه‌ی آمپر آب از خط وسط است.
دلایل اصلی بروز این مشکل:
-
هوا گرفتن سیستم خنک‌کننده: اگر در هنگام تعویض ضد‌یخ یا تعمیرات جزئی، هواگیری سیستم به درستی انجام نشود، حباب‌های هوا در مجاری سرسیلندر حبس شده و انتقال حرارت مختل می‌گردد.
-
افت کیفیت مایع خنک‌کننده (ضد‌یخ): استفاده از آب معمولی یا ضد‌یخ‌های بی‌کیفیت منجر به ایجاد رسوب در رادیاتور و کاهش راندمان تبادل حرارت می‌شود.
-
کثیفی پره‌های رادیاتور: نشستن گرد و غبار، صمغ درختان یا حشرات روی رادیاتور آب و کولر، جریان هوا از جلو به سمت موتور را مسدود می‌کند.
راهکارهای رفع و پیشگیری:
-
هواگیری اصولی: در صورت مشاهده نوسان دما، حتماً توسط مکانیک مجرب اقدام به هواگیری سیستم از طریق پیچ‌های مخصوص هواگیری روی ترموستات و رادیاتور کنید.
-
استفاده از ترکیب استاندارد: همیشه از نسبت ۵۰ درصد آب مقطر خالص و ۵۰ درصد ضد‌یخ مرغوب استاندارد استفاده کنید.
۲. صدای ناک (Knock) یا احتراق ناقص مقطعی با بنزین جایگاه‌ها
پیشرانه‌ی TU5P به دلیل تراکم نسبتاً بالا، نسبت به کیفیت بنزین حساسیت نشان می‌دهد. برخی مالکان در صورت استفاده از بنزین معمولی با عدد اکتان پایین در جاده‌های کوهستانی یا شتاب‌گیری‌های سنگین، صدای تق‌تق فلزی (ناک یا اصطلاحاً پیش‌احتراق) از موتور شنیده‌اند.
چرا این اتفاق می‌افتد؟
-
عدد اکتان بنزین معمولی داخل کشور پایین‌تر از حد ایده‌آل برای موتورهای با ضریب تراکم بالاست که باعث می‌شود سوخت پیش از جرقه زدن شمع، خودبه‌خود منفجر شود.
راه‌حل‌های عملی:
-
استفاده از مکمل‌های سوکت‌پاک‌کن یا اکتان‌بوسترهای استاندارد و تاییدشده در باک خودرو پیش از سفرهای طولانی.
-
سوخت‌گیری در جایگاه‌های معتبر و ترجیحاً استفاده از بنزین سوپر در صورت دسترسی.
۳. نشت روغن از قالپاق سوپاپ (درپوش قالپاق)
یکی از ایرادات جزئی اما شایع در پلتفرم‌های خانواده TU5 و TU5P، تعریق یا نشت ضعیف روغن از اطراف واشر درپوش سوپاپ پس از کارکرد بالای ۳۰ الی ۴۰ هزار کیلومتر است.
علت فنی:
-
کیفیت واشر لاستیکی فابریک یا اعمال فشار حرارتی مداوم در محفظه موتور باعث خشک شدن و از دست رفتن خاصیت ارتجاعی واشر می‌شود.
روش اصلاحی:
-
تعویض واشر درپوش سوپاپ با نمونه‌های جنس مرغوب (سیلیکونی یا شرکتی اصل) و استفاده از چسب آب‌بندی نسوز در صورت نیاز توسط مکانیک.